بهداشت روانى خانواده - کوثری، یدالله - الصفحة ٥٦
پذيرفتن. نوعى كسب حمايت اجتماعى كردن است. آرى، وقتى مشكلى پيش مىآيد، گاه ضرورى است كه از يك متخصص (در زمينه مربوط به موقعيت تنيدگى زا و طبيعتاً روانشناس بالينى هميشه در اين فهرست قرار دارد) كمك بگيريم.
٥. مسئوليت پذيرى: اين مؤلفه بيانگر پذيرش نقش خويش در بروز مشكل است كه البته با تلاش براى قرار دادن هر چيز در جاى درست همراه است. بسيارى از ما برايمان مشكل است كه نقش خودمان را در بروز يك رويداد تنيدگىزا مشخص كنيم. سعى مىكنيم دست آويزى بيابيم تا تمام تقصيرها را بر گردن او بيندازيم. و به بيان صحيحتر فرافكنى نمائيم برايمان سخت است كه باور كنيم اين آتش را اگر خودمان نيفروختهايم و اگر هيزم كش معركه خويش نبودهايم، دست كم در آن سهيم بودهايم. اين از آن جهت است كه خودمان را كامل مىدانيم و تصور مىكنيم انتقاد برابر است با نقص، و نقص چيز خيلى بدى است؛ در حالى كه اصلا اينطور نيست. به قول معروف «گل بى خار كجا يابى؟» همه ما بايد تمرين كنيم كه وقتى در بروز يك رويداد تنيدگى زا، آن هم در مورد خودمان دخالت داشتهايم، دست كم اين را قبول كنيم. اگر نفهميم كه از كجا خوردهايم (منبع تنيدگى) چگونه مىخواهيم با آن مقابله كنيم؟
٦. حل مدبرانه: اين مؤلفه توصيف كننده تلاشهاى انديشمندانه براى تغيير موقعيت است كه با روى آورى تحليلى به حل مسئله همراه است. هر رويداد تنيدگى زا يك مسئله است و براى حل هر مسئله بايد فكر كرد، برنامه داشت و مراحل عمل را گام به گام معين نمود و عمل كرد.
٧. بازبرآورد مثبت: در آخرين مرحله مقابله، وقتى از وسايل موجود به تناسب و بجا يارى جستيم و اگر مراتب عقلانى و منطقى را طى كرديم، مىتوانيم نگاهى به پشت سر بيندازيم و ببينيم كه چه بوديم و چه شديم و اصلا آيا شديم آنچه بايد و اگر نشديم، راه تغيير مثبت كدام است تا آنچه مىخواهيم، بشويم.
اينها راههايى براى مقابلهاند كه مىتوان با در نظر گرفتن مراحل و اصولى كه براى مقابله با مشكل توضيح داده شد به تناسب هر رويداد تنيدگىزا- به بزرگى يك دنيا يا كوچكى يك پر كاه- استفاده كرد. حال در راستاى بهداشت روانى خانواده نمونهاى از مقابله اثر بخش را بيان مىكنيم: