امكان‌پذير نيست و همانگونه كه در عصر حضرت رسول (ص) و ائمه عليهم السلام تشكيل حكومت براى اجراى احكام اسلام ضرورى بود، در زمان غيبت هم چنين ضرورتى وجود دارد و به عبارت ديگر كيفيت و ماهيت قوانين اسلام بر ضرورت تشكيل حكومت دلالت دارد.
امام خمينى (رضوان الله تعالى عليه) اين مطلب را به عنوان دليل مستقلى در جهت لزوم تشكيل حكومت اسلامى بيان كرده و چنين مى‌فرمايد:
«با دقت در ماهيت و كيفيت احكام شرع درمى‌يابيم كه اجراى آنها و عمل به آنها مستلزم تشكيل حكومت است و بدون تأسيس يك دستگاه عظيم و پهناور اجراء و اداره، نمى‌توان به وظيفه اجراى احكام الهى عمل كرد » «١» آنگاه مواردى از احكام اسلامى را ذكر مى‌كند كه دلالت بر لزوم تشكيل حكومت اسلامى دارند. به عنوان مثال در احكام مالى چون، خمس، زكات و ساير مالياتهايى كه اسلام مقرر داشته و طرح بودجه‌اى كه ريخته است نمايانگر اين مطلب است كه اين احكام تنها براى تأمين سادات فقير يا دفع گرسنگى فقرا نيست، بلكه براى تشكيل حكومت و تأمين مخارج ضرورى يك دولت بزرگ اسلامى است. همچنين احكامى كه راجع به حفظ نظام اسلامى و دفاع از تماميت ارضى و استقلال مسلمين است به روشنى بر لزوم تشكيل حكومت دلالت دارد و نيز احكام حقوقى و جزايى در بسيارى از موارد بايد با نظر حاكم اسلامى اجرا شود و اين احكام بدون تأسيس حكومت اسلامى تحقق پيدا نمى‌كند.
ب- سنّت‌ ضرورت تشكيل حكومت اسلامى در عصر غيبت از ديدگاه روايات و سنّت معصومين عليهم السلام نيز قابل بحث است. روايات بسيارى بر لزوم تشكيل دولت و حكومت اسلامى تصريح دارد. اينك به بعضى از آنها اشاره مى‌كنيم: