بحقيقت كه زمين هيچ گاه از وجود امام خالى نمى‌شود، براى اينكه اگر مسلمانها چيزى را به اسلام افزودند امام آنها را به اسلام راستين باز گرداند و اگر چيزى از آن كاستند، امام چهره تمام و جامع آن را بيان كند. «١» همانند امام صادق (ع) كه در زمان خود با كافران (ماترياليستهاى آن زمان) متكلمان، صوفيها و مكتبهاى فقهى منحرف برخورد مى‌كرد و اسلام واقعى را تبليغ مى‌نمود. همچنين حضرت رضا (ع) با پيروان مذهبهاى مختلف بحث و گفتگو مى‌كرد وهمه را با برهان و استدلال مجاب مى‌كند. همين طور بقيه امامان طبق شرايطى كه بر ايشان فراهم مى‌شد، اسلام ناب محمّدى را تبليغ مى‌كردند. «٢» نقش سياسى امام‌ پيامبر اسلام (ص) بنيان يك حكومت الهى را پى ريزى كرد، پيداست كه اگر امام معصومى رهبرى سياسى حكومت بعد از پيامبر (ص) را به عهده نگيرد، اين موهبت آسمانى بازيچه دست هوسبازان و جاه طلبان گشته و دين و حكومت وسيله‌اى براى رسيدن به مقاصد دنيوى آنها مى‌شود. نقش امام در اين زمينه، جلوگيرى از دستاويز شدن حكومت الهى پيامبر (ص) توسط افراد پست و هدايت مردم و سازماندهى نيروها و استعدادهاى جامعه به سوى يك زندگى شرافتمندانه و الهى است تا بيشترين استفاده را از امكانات موجود ببرند. امام رضا (ع) در اين زمينه چنين فرمود: امامت، زمامدارى دين و نظام مسلمانان و موجب صلاح دنيا و عزّت مؤمنان است، تماميّت نماز و زكات و روزه و حج و جهاد به امام است و زيادى فى‌ء «٣» و صدقات (ماليات اسلامى) و جريان حدود و احكام و منع مرزها و اطراف (كشور اسلامى از دستبرد ظالمان) با وجود امام امكان پذير است. «٤»