جنبشها و نهضتهاى سياسى اسلام معاصر - شیرودی، مرتضی - الصفحة ٧٠
مسيحى سپرده شد كه شورايى مركب از هفت مسيحى ديگر و نيز پنج مسلمان وى را در اين كار يارى مىدادند. اين سيستم تا آغاز قيمومت فرانسه بر لبنان ادامه يافت. «١» دومين علت عمده جنبش و قيام در ناحيه لبنانِ قبل از جنگ جهانى دوم، مبارزه براى كسب استقلال بوده است. اين مبارزه نخست بر عليه امپراتورى عثمانى و سپس با تجزيه آن و استقرار سيستم قيمومت فرانسه بر لبنان باشدت بيشترى در مواجهه با فرانسه صورت گرفت. دلايل اين مبارزه طولانى به استقرار نظام بهرهكشى فئودالى، فساد و غارت سرمايههاى داخلى، وضع نامطلوب اقتصادى، سركوب و اختناق و در يك كلمه سلطه خارجى برمىگردد. مبارزه با سلطه خارجى كه عمدتا از اواسط قرن سيزده ه. ش./ نوزده م.
آغاز شد، موجب كاهش اختلافات مذهبى گرديد. اين اختلافات اندك هم با انعقاد ميثاق ملّى در سال ١٣٢٢ ه. ش./ ١٩٤٣ م. بين مسلمانان و مسيحيان (بين سينها و مارونيها) به پايينترين سطح خود در تاريخ لبنان رسيد. «٢» نقطه اوج جنبش استقلال طلبانه لبنانى عليه سلطه امپراتورى عثمانى، به سالهاى آغازين جنگ جهانى اوّل برمىگردد. در اين سالها لبنانيها به جاى اتكا به قدرت خويش، اميد به وعده انگلستان براى رهايى از سلطه عثمانيها بستند، و براى شكست دادن عثمانيها به نفع انگليسيها وارد جنگ شدند. اين اقدام گرچه به شكست عثمانيها كمك كرد امّا نتيجهاى براى آنان در بر نداشت. زيرا به زودى دريافتند كه در چنگال كشورى ديگر (فرانسه) گرفتار آمدهاند. از اين رو، از همان نخستين روزهاى اشغال، براى كسب استقلال به مبارزه مسلحانه با فرانسويان پرداختند.
مبارزات ضد استعمارى مردم لبنان در فاصله دو جنگ جهانى از فراز و نشيبهايى برخوردار بود. لبنانيها در آغاز جنبش آزاديخواهى خود دست به نبردهاى مسلحانه عليه فرانسويان زدند. مركز اصلى اين نبردها كه در اواسط دهه اوّل قرن جارى مطابق با اواسط دهه ١٩٢٠ م. به اوج خود رسيد (انقلاب ١٣٠٦- ١٣٠٤ ه. ش./ ١٩٢٧- ١٩٢٥ م.)،