اخلاق در کلام معصومین - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٢٤٧ - انواع ظلم

انواع ظلم

عَنْ سَعْدِ بْنِ طَرِيفٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ الْبَاقِرِ قَالَ: الظُّلْمُ‌ ثَلَاثَةٌ: ظُلْمٌ‌ يَغْفِرُهُ‌ اللَّهُ‌ وَ ظُلْمٌ لَا يَغْفِرُهُ اللَّهُ وَ ظُلْمٌ لَا يَدَعُهُ اللَّهُ؛ فَأَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي لَا يَغْفِرُهُ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ فَالشِّرْكُ بِاللَّهِ، وَ أَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي يَغْفِرُهُ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ فَظُلْمُ الرَّجُلِ نَفْسَهُ فِيمَا بَيْنَهُ وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ، وَ أَمَّا الظُّلْمُ الَّذِي لَا يَدَعُهُ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ فَالْمُدَاينَةُ بَينَ الْعِبَادِ؛ وَ قَالَ: مَا يَأْخُذُ الْمَظْلُومُ مِنْ دِينِ الظَّالِمِ أَكْثَرُ مِمَّا يَأْخُذُ الظَّالِمُ مِنْ دُنْيا الْمَظْلُومِ.١

امام باقر٧ فرمود: ظلم سه دسته است. نخست ظلمى كه خداوند آن را خواهد آمرزيد و ديگر، ظلمى كه خدا آن را نخواهد آمرزيد و سوّم، ظلمى كه خدا آن را رها نمى‌كند. امّا ظلمى كه خدا نمى‌بخشد شرك به خدا است، و امّا ظلمى كه خداوند مى‌آمرزد ستم به نفس است كه بين او و بين خداى عزّوجل است، و آن ظلمى كه خدا رهايش نمى‌كند ظلم بندگان نسبت به يكديگر است. فرمود: آنچه ستمديده از دين ستمگر

[١] امالي (صدوق)، ص ٢٥٣