افق وحِی - حسینی طهرانی، سید محمد محسن - الصفحة ٣٨٥ - آِیةالله العظمِی بروجردِی «بزرگوارِی علماء مانع از تحقِیق و فحص طلاّب نشود!»

مرحوم آقاِی بروجردِی ـرحمة الله علِیهـ بارها در درس خود مِی‌فرمودند: «بزرگوارِی علما مانع از تحقِیق و فحص طلاّب نشود!»

وظِیفۀ اهل علم، پاسخ‌گوِیِی در مقابل امام جعفر صادق علِیهالسّلام در عرصات قِیامت است؛ نه دنباله‌روِی از منافع دنِیوِیّه و ملاحظات و آراء زمانه.

مرحوم والد ما ـرضوان الله علِیهـ مِی‌فرمودند:

زمانِی که ما در نجف اشرف بودِیم، روزِی با ِیکِی از علماِی معروف بحثِی به‌مِیان آمد. من به آن شخص گفتم: انسان در امور خود فقط باِید رضاِی الهِی را مد نظر قرار دهد و هِیچ ملاحظۀ دِیگرِی نباِید مانع از رسِیدن به اِین هدف و مقصد گردد.

ولِی آن فرد عالم مِی‌گفت: خِیر، در بعضِی از اوقات انسان باِید مصالح را بر رضاِی الهِی ترجِیح دهد.

و اِین است آن روشِی که مردم را به جاهلِیّت باز مِی‌گرداند و به‌جاِی نور خدا، ظلمت شِیطان را به خانه‌ها مِی‌آورد.

بنابراِین متابعت از سنّت به‌عنوان اطاعت کورکورانه از آراء گذشتگان، بدون دلِیل و حجّت شرعِی و عقلِی، قطعاً باطل و مورد ذم و نکوهش شرع أنور است.

و امّا امروزه در مقابل اِین مسلک، مکتبِی جدِید ابداع شده و هرچه که به عنوان نوظهور پا به عرصۀ علم و اندِیشه بگذارد، گرچه چرند و خرافه باشد، دربست پذِیرفته و مقبول قرار مِی‌گِیرد؛ تارِیخ جدِید، تفسِیر جدِید، کلام جدِید، منطق جدِید. درحالِی‌که بسِیارِی از آموزه‌هاِی اِین جدِیدها هِیچ پاِیه و اساس علمِی و منطقِی ندارد، و از اِین قبِیل است کلام جدِید.

اوّلِین آموزه‌اِی که در کلام جدِید به چشم مِی‌خورد اِین است:

دِینِی که در طِیّ بِیست و سه سال کم‌کم در مسِیر تکامل و رشد و بلوغ خود به مراتبِی دست ِیافت، طبعاً پس از رحلت رسول خدا به اِین حرکت و رشد تکاملِی و پختگِی تجربِی ادامه مِی‌دهد. و چه‌بسا اکنون دِیگر آن‌گونه که در صدر اسلام ملزم به انجام تکالِیفِی درخور شراِیط آن روز بودِیم، نخواهِیم