افق وحِی - حسینی طهرانی، سید محمد محسن - الصفحة ١٩٨ - عدم وجود ملازمۀ عقلِی بِین اطّلاع بر خطر و وجوب احتراز از آن
حادثه و واقعه با طِیب خاطر و رضاِیت تام و تسلِیم کامل نفس است.
بنابراِین اِینکه وقوع در خطر، چه از نظر عقلِی و چه از نظر شرعِی موجب وجوب پرهِیز و احتراز است، به جهت اِین است که آن، باعث اتلاف و نابودِی انسان و اضمحلال آن است؛ و امّا اگر موجب تحصِیل رضا و مشِیّت الهِی گردد، خود عِین سعادت و فلاح و رستگارِی است، و نه عقلاً و نه شرعاً محذورِی در اِین اقدام نمِیباشد.
|
آنکه
اِین مردن به نزدش تَهلکه است |
نهِی لا تُلقوا
بگِیرد او به دست[١] |
عدم وجود ملازمۀ عقلِی بِین اطّلاع بر خطر و وجوب احتراز از آن
اِین از نقطهنظر شرعِی؛ و امّا از جهت عقلِی و فلسفِی:
آنچه از حوادث و قضاِیا که در اِین عالم ظهور پِیدا مِیکند، براساس قانون علِّیت تخلّف ناپذِیر خواهد بود[٢]؛ ِیعنِی چه ما خداِی متعال را مسبّب اصلِی و علّت تام در تأثِیر حوادث بدانِیم ِیا ندانِیم، هرچه که به عنوان ِیک واقعه در دنِیا صورت مِیپذِیرد قطعاً به دنبال و نتِیجۀ ِیک سرِی علل و معلولاتِی پِیوسته و منسجم تحقّق پِیدا کرده است، و آن حادثه خواهِی نخواهِی در صورت تحقّق علّت تامّه ـِیعنِی آن روِیداد آخر که نتِیجۀ آن، وقوع اِین پدِیده و حادثه استـ به وقوع خواهد پِیوست، چه ما بخواهِیم ِیا نخواهِیم.
حال، اگر فردِی از وقوع چنِین حادثهاِی اطّلاع و علم حاصل نماِید آِیا مِیتواند با نفوذ و فعل خود، از وقوع آن جلوگِیرِی نماِید؟ در اِین صورت چه فرقِی بِین او و شخصِی که بدون اطّلاع از آن حادثه، بدان مبتلا مِیشود وجود دارد؟ زِیرا بر فرض علم قطعِی به وقوع ِیک حادثه، اگر آن قضِیّه با اقدام اِین شخص منتفِی شود پس معلوم مِیشود علم او علم نبوده است، بلکه تخِیّل و توهّم بوده است؛ و اگر علم آن
[١]. مثنوِی معنوِی، دفتر سوّم.
[٢]. جهت اطّلاع بِیشتر پِیرامون اِین قاعده فلسفِی رجوع شود به، شرح الاشارات، ج ٣، ص ١١٦؛ الجوهر النضِید، ص ٢٠٧.