ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٣٧ - معرفت به نورانيت
حيرتهايش برداشته مىشود و به يقين مىرسد و اين به واسطه همين نورانيّت است. اين نور است كه تجلّى مىكند و بعد حجابها با همين نور برداشته مىشود. حتّى حجب نورانى هم با اين نور برداشته مىشود. اين نورانيّت است كه بايد در قلب تجلّى كند كه به ميزان تجلّى آن، حجب نورانى برداشته مىشود.
اينكه در آيه ديگرى از قرآن، خداى متعال در ماجراى حضرت ابراهيم خليل (ع) بيان مىكند كه:
«وَكَذلِكَ نُرِي إِبْراهِيمَ مَلَكُوتَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ لِيَكُونَ مِنَ الْمُوقِنِينَ فَلَمَّا جَنَّ عَلَيْهِ اللَّيْلُ رَأى كَوْكَباً قالَ هذا رَبِّي؛[١]
و اينگونه ملكوت آسمانها و زمين را به ابراهيم نمايانديم تا از جمله يقينآورندگان باشد. پس چون شب بر او پرده افكند، ستارهاى ديد، گفت: اين پروردگار من است.»
ديدن قمر و شمس را در چند سطح مىتوان معنا نمود؛ يك سطح از معنايش همين است كه به باطن آيات اشاره دارد كه بر اساس آن، هم ستاره، هم شمس و هم قمر به ائمهمعصومان (ع) تفسير شده است و آيات ديگر:
«وَعَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ؛[٢]
و نشانههايى [ديگر نيز قرار داد] و آنان به وسيله ستاره [قطبى] راهيابى مىكنند.»
«وَالشَّمْسِ وَ ضُحاها وَ الْقَمَرِ إِذا تَلاها؛[٣]
سوگند به خورشيد و تابندگىاش. سوگند به ماه چون پى [خورشيد] رود.»
به ائمه معصومان (ع) تفسير شده، كه هدايت با نورانيّت آنها حاصل مىشود. در تفسير آيه:
«اللَّهُنُورُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ؛[٤]
خداوند نور آسمانها و زمين است»
گفته شده است:
«يعنى براى اهل آسمان و اهل زمين هدايت كننده است.»
زيرا هدايت به نور الهى است، همچنين؛
«مَثَلُنُورِهِ كَمِشْكاةٍ.»[٥]
[يعنى] نور الهى كه همه عوالم را هدايت مىكند و در قالب يك مشكاتى تمثّل پيدا كرده، به انوار پاك چهارده معصوم (ع) تفسير شده است.
بنابراين آن ستارهها آن شعاعهاى نورانىاند كه همه هدايتها در عوالم به وسيله آنها صورت مىگيرد؛ هر كسى بخواهد راه بيابد در ضلال است، فقط با نور ستاره و ماه و خورشيد راه پيدا مىكند. البتّه معناى ظاهرى آيه اين است كه حضرت با كفّار محاجّه مىكرد؛ ولى معناى باطنى آيه شايد اين است كه حضرت ابراهيم (ع) به دنبال انوار مىگشت و مىخواست با اين انوار هدايت بشود. البتّه اينها ناظر به مراتب نورانيّت