حكمت عملى يا اخلاق مرتضوى - الهى قمشهاى، مهدى - الصفحة ١٣٣ - در منثور از كلمات قصار
خدا ترسى و به ياد عظمت خدا بودن لباس عارفان است.
كلمه ٢٤- قال أمير المؤمنين ٧: نفسك أقرب أعدائك إليك[١].
نزديكترين دشمنان به تو نفس توست پس مقدّم از دشمنان ديگر با نفس بايد جهاد كرد چون نزديكتر از ساير دشمنانست اين سخنان در مكتب انبياء است كه مهذّب روح بشرند.
كلمه ٢٥- قال أمير المؤمنين ٧: الشّرف بالهمم العالية لا بالرّمم البالية[٢].
شرافت و فخر به همّت بلند توست نه با نسب پدران مرده پوسيده.
كلمه ٢٦- قال أمير المؤمنين ٧: أعدى عدوكّ نفسك الّتى بين جنبيك[٣].
بزرگترين دشمن تو نفس أمّاره تو است كه دائم حضور توست و پيوسته به دشمنى تو مىكوشد مردم مادّى به اين سخنان وقرى نمىگذارند چون جاهل به نفس قدسى و روح باقى خويشند.
كلمه ٢٧- قال أمير المؤمنين ٧: الشّوق خلصان العارفين[٤].
عشق و شوق به خدا خاصه عارفانست.
كلمه ٢٨- قال أمير المؤمنين ٧: نزّه نفسك عن كلّ دنيّة[٥].
[١] - غرر و درر آمدى، ط نجف، ص ٣٢٢، س ٤؛ و ط صيدا، ص ٢٣٩، س ٧( من كلامه ٧ فى حرف النون بلفظ المطلق)؛ و شرح آقا جمال، ج ٦، ص ١٧٠، ش ٩٩٥٧.
[٢] - غرر و درر آمدى، شرح آقا جمال، ج ٢، ص ١٠٦، ش ١٩٩١.
[٣] - بحار، ط بيروت، ج ٦٧، ص ٦٤، س ٤.
قال النبىّ صلّى اللّه عليه و اله:« أعدى عدوك نفسك التى بين جنبيك» نگارنده را در كلمه ١١٧ كتاب هزار و يك كلمه شرح و بيانى در معنى حديث شريف« افضل الجهاد من جاهد نفسه التى بين جنبيه» است كه بيان حديث اين كلمه است، خواننده گرامى را بدان كتاب ارجاع مىدهم.
[٤] - غرر و درر آمدى، ج ١، ص ٢١٤، ش ٨٦٣.
[٥] - اين حديث شريف در غرر و درر آمدى، دو گونه روايت شده است، يكى:« نزّه نفسك عن كل دنيّة و ان ساقتك إلى الرغائب» ط نجف، ص ٣٢٢، س ٦؛ و ط صيدا، ص ٢٣٩، س ٩؛ و شرح آقا جمال، ج ٦، ص ١٧١، ش ٩٩٦٢. و ديگر بدين صورت: نزّه عن كلّ دنيّة نفسك و ابذل فى المكارم جهدك تخلص من المآثم و تحرز المكارم.( ط نجف، ص ٣٢٣، س ٩؛ و ط صيدا، ص ٢٤٠، س ٥؛ و شرح آقا جمال، ج ٦، ص ١٨١، ش ٩٩٨٩.
جناب استاد الهى رضوان اللّه عليه صدر روايت نخستين را نقل فرموده است.