شيداي روح الله (سيري در زندگي آيت الله حاج آقامجتبي حاج آخوند) - مُهری، محمد جواد - الصفحة ١٤٦ - کرمانشاه درروزگار جنگ جهاني دوم

واحدهاي نظامي متمرکز درپادگان‌هاي تهران را براي تقويت خطوط دفاعي ايران در مرزهاي غربي به منطقه‌ي کرمانشاه اعزام کرد.[١] دراين زمان، لشکردوازدهم درامتداد خطوط مرزي، درحدود جاده‌ي قصرشيرين ـ کرمانشاه، مستقر بودند، اخبار مربوط به تحرکات نظامي واعزام واحدهاي تقويتي به مرزهاي غربي به وسيله‌ي وابسته‌ي نظامي سفارت به لندن گزارش مي‌شد. سرلشکر حسن مقدم فرماندهي نيروهاي مستقر درلشکر دوازدهم ولشکرپنجم کردستان را، که درخطوط غربي ايران مستقربودند، برعهده داشت وموظف بود از مرزهاي غربي ايران دفاع کند. وي کرمانشاه را مقرّ فرماندهي خود قرار داد وبراي دفاع از اين حوزه بخش‌هايي از نيروهاي خود را درمناطق مهم واستراتژيک دفاعي نظير گردنه‌ي پاطاق وجلگه‌ي حاصلخيز گيلانغرب مستقر کرد. اما تا آن زمان اين تصور که قواي متفقين اقدام به اشغال نظامي ايران کنند، حتي براي فرماندهان نظامي، نيز امري بعيد به نظرمي‌رسيد.

لذا اين تحرکات بدون آرايش نظامي ودفاعي لازم وبدون هوشياري اطلاعاتي ودقت نظامي نتوانست مانع مهمي در اشغال خطوط مرزي ونقاط حساس استراتژيک درغرب کشور به وسيله‌ي قواي انگليسي شود.

به هرحال، قواي انگلستان از جنوب وغرب وقواي شوروي از شمال وشمال‌غرب به تصرف خاک ايران دراوايل شهريورماه ١٣٢٠ اقدام کردند. درحالي که فرمانده قواي ايران مستقر درکرمانشاه درخواب بود، نيروهاي انگلستان ازچند محور مختلف عمليات مشترک خود را آغاز کردند. نيروهاي انگليسي تحت فرماندهي دوتن از افسران انگليسي، اسليم وجرج نايتينگل، نفت شهر وگمرگ مرزي خسروي را تصرف کردند وسپس براي دستيابي به تأسيسات نفتي وگمرکي، پيشروي خود را درچند محور به سوي قصرشيرين، گيلانغرب، کرند وا سلام آبادادامه دادند. نيروهاي ايراني مستقر در اين مناطق تنها توانستند

[١]. آخرین روزهای رضا شاه، ص ١٥٧.