ترديد كرده و چون رستم و اسنفديار شخصيتى موهوم دانسته‌اند.[١] بعضى تاريخ ظهور او را ٦٠٠ و برخى تا ٦٠٠٠ سال قبل از ميلاد دانسته‌اند. قول مشهور آن است كه او ٦٦٠ سال پيش از ميلاد پا به جهان گذاشته و سى سال بعد دعوى نبوت كرده و به سال ٥٨٣ ق. م در آتشكده بلخ به دست تورانيان كشته شده است.[٢] محل تولد وى نيز مردد بين رى، آذربايجان، افغانستان، فلسطين، خوارزم و فارس است‌[٣]. همچنين در مورد اين كه واقعاً او پيامبرى برگزيده از سوى خداست يا نه، اطلاع دقيقى در دست نيست و مسلمانان صرفا به استناد منابع دينى خود- نه با اتكا به ادله تاريخى- با زرتشتيان هم چون اهل كتاب رفتار نموده‌اند[٤]. بنابراين فارغ از برخورد اسلام و مسلمانان با پيروان زرتشت و آيين او؛ هيچ دليلى بر اعتبار و بنياد الهى آن وجود ندارد و حتى اعراب زيرسلطه ساسانيان نيز آنان را اهل كتاب نمى‌شناختند.[٥]

[١] - بنگريد: شهيد مطهرى، مجموعه آثار، ج ١٤، ص ٢٣٩، قم و تهران: صدرا، چاپ هشتم، ١٣٨٣

[٢] - بنگريد:

الف. حسين توفيقى، آشنايى با اديان بزرگ، ص ٥٧ و ٥٨.

ب. ابراهيم پورداود، اوستا، ص ٢٨.

ج. دين ايران باستان، ص ١٨٥

[٣] - بنگريد:

الف. حسين توفيقى، همان، ج ١٤، ص ١٨٦.

ب. جان بى‌ناس، تاريخ جامع اديان، ترجمه على اصغر حكمت، ص ٤٥٣.

ج. دين ايران باستان، ص ١٨٨.

د. شهيد مطهرى، مجموعه آثار، ج ١٤، ص ١٨٦

[٤] - برخى برآنند كه آنچه در نصوص اسلامى به ويژه در قرآن به عنوان آيين مجوس در رديف اديان وحيانى وداراى كتاب در برابر مشركين قرار گرفته غير از آيين زرتشتى موجود است و با آن تفاوت‌هاى اساسى دارد.

جهت آگاهى بيشتر در اين باره بنگريد: رسول رضوى، بازكاوى تاريخ و آموزه‌هاى زرتشت( مق)، معارف( ماهنامه)، ش ٤٩

[٥] - بنگريد: همان، ص ١٨