علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٢٠٤ - غالیان و اندیشه تحریف قرآن
٨. سليمان بن عبدالله
وي، با نام دقيق سليمان بن عبدالله الديلمي، در سند چهارده روايت تحريف واقع شده است.
نجاشي مينويسد:
سليمان بن عبدالله الديلمي ابو محمد، قيل ان اصله من بجيلة الكوفة و كان يتجر الی خراسان و يكثر شري سبي الديلم و يحملهم الی الكوفة و غيرها فقيل الديلمي، غمز عليه و قيل كان غالياً كذاباً و كذلك ابنه محمد لا يعمل بما انفرداً به من الرواية. له كتاب يوم و ليلة يرويه عن ابنه محمد بن سليمان؛[١]
درباره سليمان بن عبدالله، گفته شده كه اهل كوفه بود و براي خريدن كنيزهاي ديلم، به خراسان تجارت ميكرد و آنها را با خود به كوفه ميآورد. به همين دليل به او گفته شده: ديلمي، و همچنين گفته شده كه او غالي و دروغگوست و همينطور است فرزند او محمد، به گونهاي كه به رواياتي كه تنها اين دو نفر نقل كردهاند، اعتماد نميشود. كتابي دارد با عنوان كتاب يوم و ليلة كه آن را از فرزندش نقل ميكند.
عبارت مذكور، ضمن آنكه به تجارت وي در زمينه خريد و فروش كنيز اشاره ميكند، گرايش غاليگرايانه وي را ارائه ميكند و روايات وي و فرزندش را ـ كه تنها ايشان ناقل آنها هستند ـ غير قابل اعتماد ميداند.
كشي دربارهاش مينويسد:
سليمان الديلمي محمدبن مسعود قال: قال علي بن محمد: سليمان الديلمي من الغلاة الكبار؛[٢]
سليمان ديلمي، از زمره غاليان درشت چهره است.
ابنغضايري هم از او با عنوان «كذاب، غال» (دروغگو، غالي) ياد ميكند.[٣]
٩. يونس بن ظبيان
اين راوي، اهل كوفه و از صحابه امام صادق٧ است و در سند چهارده روايت تحريف نامش به چشم ميخورد. و داراي اتهامات جدي در زمينه غلو است.
كشي مينويسد:
قال محمدبن مسعود: يونس بن ظبيان متهم غال؛[٤]
محمد بن مسعود ميگويد كه يونس بن ظبيان، فردي متهم و غالي است.
[١]. البيان في تفسير القرآن، ج١٨، ص١٥١.
[٢]. رجال الطوسي، ص٣٤٣ و ٣٦٣.
[٣]. رجال النجاشي، ص٣٦٥.
[٤]. البيان في تفسير القرآن، ج١٧، ص١٣٦.