علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١٩٩ - غالیان و اندیشه تحریف قرآن
حالت نسخه خطي خارج نشده است؛ گرچه زمزمههايي از تنظيم آن براي چاپ توسط برخي خاورشناسان به گوش ميرسد. اين كتاب در رديف نسخههاي خطي كتابخانه حضرت آيةالله مرعشي نجفي با شماره ١٤٥٥ موجود است. در معرفي اجمالي اين كتاب در فهرست نسخههاي خطي اين كتابخانه، چنين آمده است:
از ابو عبدالله احمد بن محمد بن سيار سياري (ق ٣)
روايات مسندي را از طريق اهل بيت: دركيفيت قراءت بعضي از آيات، به ترتيب سورهها از سوره فاتحه تا سوره ناس گرد آورده است. روايات اين كتاب جنبه تفسيري نيز دارد، ولي بيشتر دانشمندان علم حديث بر سياري اعتماد ننموده و گفتههاي او را درست نميدانند.
آغاز:«ابو عبدالله احمدبن محمد السياري قال حدثنا البرقي و غيره عن ابن ابي عمير و صفوان بن يحيي.... قال القرآن واحد نزل من عند واحد».
انجام: «عن ابي عبدالله٧ من شر الوسواس الخناس هو ما يوسوس بالشياطين من الجنه و الناس و قال زفر من الجن من الناس».[١]
بررسي روايات كتاب سياري، نشان ميدهد كه وي از نگاشتههاي تدوين شده قبل از خود در اين مسأله استفاده كرده است. كتاب التبديل و التعبير نوشته محمد بن خالد برقي از منابع مهم سياري بوده است.[٢] همچنين، سياري از كتابهاي تفسير نوشته شده توسط علي بن ابي حمزه بطائني، حماد بن عيسي و حسن بن محبوب سود جسته است.[٣] سياري، همچنين از طريق علي بن اسباط ـ كه خود او نيز داراي كتابي در تفسير بوده ـ از علي بن ابي حمزه بطائني نقل روايت نموده است. كشي، به نقل از عياشي نقل كرده است كه او از علي بن حسن بن فضال (م بعد از ٢٦٠ ق) در مورد وثاقت حسن بن علي بن ابي حمزه بطائني سؤال نموده بود. ابن فضال به عياشي گفته بود كه بطائني، فردي دروغگو و ملعون است. من احاديث زيادي از او روايت كردهام و كتاب تفسير قرآن وي را از ابتدا تا آخر نگاشتهام، امّا جايز نميدانم كه از آن حديثي نقل كنم.[٤]
٢. محمدبن علي صيرفي
محمد بن علي بن ابراهيم بن موسي، ملقب به ابا سمينه، در سند ٧٢ روايت از روايات تحريف آمده كه بسيار حايز اهميت است.
نجاشي درباره وي مينويسد:
ضعيف جداً، فاسد الاعتقاد، لا يعتمد في شيء، قد اشتهر بالكذب... ثم اشتهر بالغلو؛[٥]
[١]. سورۀ مؤمنون، آيۀ ٤٤.
[٢]. المقالات و الفرق، ص٥٠.
[٣]. طاهريان، فرزندان طاهر بن الحسين (فرمانده سپاه مأمون) هستند. طاهر، پس از آنكه امين را كشت، حاكم خراسان شد و پس از او فرزندانش حكمراني را به دست گرفتند. گويا احمد بن محمد بن سيار، منشي يكي از واليان عباسي در بغداد بوده است. (ر.ك. تاريخ طبري، يعقوبي و مسعودي)
[٤]. رجال النجاشي، ص٨٠.
[٥]. رجال الكشي، ص٦٠٦، ظاهراً اين كلام، از امام عسكري٧ صادر شده و ناسخ، به اشتباه به امام جواد٧ نسبت داده است. (قاموس الرجال، ج١، ص٤٠١)