حکمتها و اندرزها ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٥ - خصوصیات حق از نظر علی علیه السلام
اَخْرُجَ ثُمَّ بَعَثَ اِلَیَّ اَنْ اَقْدِمَ ثُمَّ هُوَ الْآنَ یَبْعَثُ اِلَیَّ اَنْ اَخْرُجَ. وَ اللّهِ لَقَدْ دَفَعْتُ عَنْهُ حَتّی خَشیتُ اَنْ اَکونَ اثماً [١]. فرمود: ابن عباس! عثمان مرا ملعبه قرار داده، یک روز دستور خروج مرا از مدینه میدهد و یک روز دیگر خودش بدون آنکه من اظهار میل به مراجعت کنم به من میگوید برگرد، حالا باز دومرتبه پیغام میفرستد که چندی مدینه نباش. به خدا قسم آنقدر از عثمان حمایت کردم که میترسم گناهکار باشم.
یک نوبت مردم آمدند به حضورش و خواهش کردند به نمایندگی آنها برود پیش عثمان، مطالب و خواستههای آنها را بگوید. حضرت بعد از نصیحتهای زیادی که به عثمان کرد به او فرمود: وَ اِنّی اُنْشِدُک اللّهَ اَلاّ تَکونَ اِمامَ هذِهِ الْاُمَّةِ الْمَقْتولَ فَاِنَّهُ کانَ یُقالُ: یُقْتَلُ فی هذِهِ الْاُمَّةِ اِمامٌ یَفْتَحُ عَلَیْهَا الْقَتْلَ وَ الْقِتالَ اِلی یَوْمِ الْقِیامَةِ وَ یَلْبِسُ اُمورَها عَلَیْها وَ یَبُثُّ الْفِتَنَ فیها. . . فَلا تَکونَنَّ لِمَرْوانَ سَیِّقَةً یَسوقُک حَیْثُ شاءَ بَعْدَ جَلالِ السِّنِّ وَ تَقَضِّی الْعُمُرِ [٢].
فرمود: تو را به خدا قسم میدهم که بپرهیز از اینکه تو آن خلیفۀ مقتول امت باشی که کشته شدن او درِ کشت و کشتار داخلی را به روی این امت باز میکند و این در هرگز بسته نخواهد شد و دائماً منشأ فتنهها خواهد شد. بعد فرمود: تو در این سن و در آخر عمر چرا وسیله و آلت دست کسی مانند مروان حکم شدهای؟ عثمان در جواب گفت: کلِّمِ النّاسَ فی اَنْ یُؤَجِّلونی حَتّی اَخْرُجَ اِلَیْهِمْ مِنْ مَظالِمِهِمْ. گفت: از مردم بخواه به من مهلت بدهند، من خواستههای آنها را به آنها میدهم. امام فرمود: مهلتی لازم نیست؛ آنهایی که در مدینه هستند که مهلت لازم ندارد، آنها هم که در سایر نقاط میباشند مهلتشان همین است که دستور تو به آنها ابلاغ شود. ولی بعد مروان و دیگران آمدند و به عثمان گفتند: اگر جواب مثبت به خواستههای مردم بدهی، مردم جری میشوند و کار تو مشکلتر خواهد
[١]. نهج البلاغه، خطبه ٢٤٠.[٢]. همان، خطبه ١٦٤.