همین طور به گفتۀ خودش ادامه داد و از حالات آن حضرت گفت که اشکهای معاویه جاری شد و با آستینش اشکها را پاک کرد و بعد خودش گفت: رَحِمَ اللّهُ اَبَا الْحَسَنِ کانَ کذلِک خدا اباالحسن را بیامرزد، همین طور بود که تو گفتی. بعد گفت: فَکیْفَ صَبْرُک عَنْهُ؟ حالا تو در فراق او در چه حالی؟ گفت: مثل کسی که پسرش را در دامنش سر بریده باشند. دوست و دشمن معترف بود که تَتَفَجَّرُ الْحِکمَةُ مِنْ جَوانِبِهِ وَ الْعِلْمُ مِنْ نَواحیهِ علم و حکمت از اطرافش می‌جوشد.

نهج البلاغه واقعاً کتاب نفیسی است، گنجینه است، روح را غذا می‌دهد، آرامش و اطمینان می‌بخشد، نور می‌پاشد، به منزلۀ یک دایرة المعارف است چون موضوعات مختلف در این کتاب مورد بحث و تجزیه و تحلیل قرار گرفته از توحید و صفات باری و نبوت و معاد و آفرینش عالم و تکوّن انسان. راجع به اسلام و قرآن و حکمت و فلسفۀ احکام و بعثت خاتم الانبیاء و آثار دعوت رسول اکرم در جهان بیاناتی عالی دارد و علاوه بر اینها مشتمل است بر مواعظ و اخلاقیات، بر صبر، شجاعت، عفت، تقوا، استقامت، همت و اراده، تفکر و عبرت، حرّیت و تهذیب نفس، منع از عصبیت و نهی از تفاخر، کبر، دروغ، ظلم، ریا و امثال اینها.

علاوه بر اینها یک سلسله مباحث اجتماعی دارد. راجع به فتنه‌ها و علل آنها و آثار آنها، راجع به اتحاد و اختلاف و آثار آنها، عزت و شوکت‌ها، ذلت و اسارت‌ها، راجع به اصول عدل و مساوات و حقوق و حکومت و قانون و وظایف حاکم و رعیت و وظایف مردم نسبت به یکدیگر و امثال اینها، راجع به همۀ اینها مباحثی در این کتاب دارد. مباحثی عالی و حکیمانه راجع به جهاد دارد، دستورهای جنگی دارد.