پندهاي الاهي - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٦٦ - ضرورت هوشيارى انسان در قبال حيله هاى نفس
پس اولا انسان بايد از راه درست و با توفيق الاهى هم خدا را بشناسد و هم وظايف و تكاليفى كه خداوند از او خواسته است، و بايد مواظب باشد كه در شناخت خدا كوتاهى نكند و منابع اصيل و صحيح را براى شناخت دين برگزيند. همچنين مواظب باشد نفس سركش در فهم او از دين خللى وارد نسازد و باعث نگردد برداشت نادرستى از دين پيدا كند. ثانياً وقتى به شناخت صحيح خدا و دين پى برد، بكوشد آنچه را خداوند از او خواسته انجام دهد و در وظيفه بندگى خود در پيشگاه خداوند كوتاهى نكند.
ضرورت هوشيارى انسان در قبال حيلههاى نفس
مطلب سوم در شمار توصيههاى خداوند به حضرت موسى(عليه السلام) مبنى بر اين كه انسان بايد نفسش را متهم سازد و بدو اعتماد نكند، ناظر به همين معنا است كه هم در مسير بندگى و انجام تكاليف الاهى و هم در مسير شناخت خدا و شناخت دين، ممكن است نفسْ انسان را فريب دهد و حيلههاى نفس و هواهاى نفسانى، باعث گردند انسان حق را وارونه بشناسد و در نتيجه از مسير حق منحرف گردد؛ چنانكه خداوند درباره عالمان فاسد كه به دليل پيروى هواى نفس، در عين برخوردارى از علم، گمراه گرديدند و به حق رهنمون نگشتند مىفرمايد:
أَفَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَهُ هَواهُ وَأَضَلَّهُ اللهُ عَلى عِلْم وَخَتَمَ عَلى سَمْعِهِ وَقَلْبِهِ وَجَعَلَ عَلى بَصَرِهِ غِشاوَةً فَمَنْ يَهْدِيهِ مِنْ بَعْدِ اللهِ أَفَلا تَذَكَّرُونَ؛[١] پس آيا ديدى كسى را كه هوس خويش را
[١] جاثيه (٤٥)، ٢٣.