بیان المراد؛ شرح فارسی بر اصول الفقه
(١)
بخش اول
٥ ص
(٢)
تعريف علم الاصول
٥ ص
(٣)
تقسيم حكم و دليل
١١ ص
(٤)
دليل اجتهادى و فقاهتى
١٣ ص
(٥)
موضوع علم اصول
١٦ ص
(٦)
فائده علم اصول
١٨ ص
(٧)
تقسيم مباحث علم اصول
٢٠ ص
(٨)
مباحث الفاظ و ماده بحث در آن
٢٠ ص
(٩)
مباحث عقليه و ماده بحث در آن
٢١ ص
(١٠)
مباحث حجت و ماده بحث در آن
٢٣ ص
(١١)
مباحث اصول عمليه و ماده بحث در آن
٢٤ ص
(١٢)
بخش دوم
٢٦ ص
(١٣)
مقدمه كتاب
٢٦ ص
(١٤)
مبحث اول ماهيت و حقيقت وضع
٢٧ ص
(١٥)
مبحث دوم واضع كيست؟
٣٠ ص
(١٦)
تعيين واضع لغات
٣١ ص
(١٧)
مبحث سوم وضع تعيينى و تعينى
٣٤ ص
(١٨)
مبحث چهارم اقسام وضع
٣٦ ص
(١٩)
بيان اقسام چهارگانه وضع و مقام ثبوت آنها
٤٠ ص
(٢٠)
مقام اثبات اقسام چهارگانه
٤٣ ص
(٢١)
مبحث پنجم ممتنع بودن قسم چهارم
٤٦ ص
(٢٢)
رأى مصنف در استحاله قسم چهارم
٤٨ ص
(٢٣)
مبحث ششم وقوع وضع عام و موضوعله خاص و تحقيق در پيرامون معناى حرفى
٥٢ ص
(٢٤)
تحقيق در پيرامون معانى حرفى
٥٤ ص
(٢٥)
رأى مرحوم نجم الائمه
٥٤ ص
(٢٦)
رأى دوم در معانى حروف
٥٧ ص
(٢٧)
رأى سوم در معانى حروف
٥٨ ص
(٢٨)
تحقيق مرحوم مصنف و مختار ايشان در معانى حرفيه
٥٩ ص
(٢٩)
تقسيم موجود فى نفسه
٦٠ ص
(٣٠)
موجود غير فى نفسه و غير مستقل بودن آن
٦١ ص
(٣١)
دنباله تحقيق مرحوم مصنف در ارتباط با معانى حرفيه
٦٣ ص
(٣٢)
بطلان القولين الاولين
٦٦ ص
(٣٣)
بطلان قول اول و دوم
٦٦ ص
(٣٤)
دليل جداگانه بر رد قول اول
٦٧ ص
(٣٥)
جواب از اشكال مصنف(ره) بر رأى اول
٦٨ ص
(٣٦)
الوضع فى الحروف عام و الموضوع له خاص
٧٥ ص
(٣٧)
مبحث هفتم استعمال حقيقى و مجازى
٨٠ ص
(٣٨)
بيان مراد حقيقت و مجاز و غلط و مورد اطلاق آنها
٨١ ص
(٣٩)
مبحث هشتم تابع بودن دلالت نسبت به اراده
٨٣ ص
(٤٠)
دلالت تصورى و توضيح آن
٨٥ ص
(٤١)
دلالت تصديقى و توضيح آن
٨٥ ص
(٤٢)
تابع بودن خصوص دلالت تصديقى نسبت به اراده و دلالت نبودن تصور در واقع
٨٧ ص
(٤٣)
نقد مرحوم مصنف به مشهور
٨٨ ص
(٤٤)
سر اعتبار قصد و اراده در دلالت تصديقيه
٩٠ ص
(٤٥)
مبحث نهم وضع شخصى و نوعى
٩٨ ص
(٤٦)
مبحث دهم وضع در مركبات
١٠٢ ص
(٤٧)
مبحث يازدهم علامتهاى حقيقت و مجاز
١٠٥ ص
(٤٨)
علامت اول، تبادر
١٠٨ ص
(٤٩)
اعتراض بر علامت بودن تبادر
١٠٩ ص
(٥٠)
جواب مرحوم مصنف از اعتراض
١١١ ص
(٥١)
علامت دوم، عدم صحت سلب و صحت آن، و صحت حمل و عدم آن
١١٩ ص
(٥٢)
علامت سوم اطراد
١٢٩ ص
(٥٣)
معناى اطراد
١٢٩ ص
(٥٤)
بخش سوم
١٣٢ ص
(٥٥)
مبحث دوازدهم اصول لفظيه
١٣٢ ص
(٥٦)
اصل اول اصالة الحقيقه
١٣٦ ص
(٥٧)
اصل دوم اصالة العموم
١٣٧ ص
(٥٨)
اصل سوم اصالة الاطلاق
١٣٩ ص
(٥٩)
اصل چهارم اصالة عدم التقدير
١٤٠ ص
(٦٠)
دو اصل ملحق به اصالة عدم التقدير
١٤١ ص
(٦١)
اصل پنجم اصالة الظهور
١٤٣ ص
(٦٢)
حجية الاصول اللفظية
١٤٥ ص
(٦٣)
حجت بودن اصول لفظى
١٤٦ ص
(٦٤)
بحث سيزدهم ترادف و اشتراك
١٥٠ ص
(٦٥)
كيفيت پيدايش ترادف و اشتراك
١٥٢ ص
(٦٦)
استعمال لفظ مشترك در بيش از يك معنا
١٥٤ ص
(٦٧)
استدلال قائلين بجواز در تثنيه و جمع
١٦٥ ص
(٦٨)
اظهار نظر مرحوم مصنف در استعمال تثنيه و جمع نسبت به بيش از يك معنى
١٦٦ ص
(٦٩)
بخش چهارم
١٧٢ ص
(٧٠)
بحث چهاردهم حقيقت شرعيه
١٧٢ ص
(٧١)
فائده نزاع در ثبوت حقيقت شرعيه و انتفاء آن
١٧٤ ص
(٧٢)
تحقيق مرحوم مصنف در اطراف ثبوت حقيقت شرعيه
١٧٦ ص
(٧٣)
مسئله صحيح و اعم
١٨٠ ص
(٧٤)
مقدمه اول
١٨١ ص
(٧٥)
مقدمه دوم
١٨٢ ص
(٧٦)
مقدمه سوم در بيان ثمره و نتيجه نزاع
١٨٤ ص
(٧٧)
مختار مصنف(ره) در مسئله
١٨٩ ص
(٧٨)
وهم و دفع آن
١٩٠ ص
(٧٩)
بيان ترديد در ماهيت
١٩٣ ص
(٨٠)
دفع توهم و اشكال مذكور
١٩٥ ص
(٨١)
كيفيت وضع در لفظ«كلمه»
١٩٦ ص
(٨٢)
عدم جريان نزاع صحيحى و اعمى در معاملات بمعناى مسببات
٢٠٠ ص
(٨٣)
جريان نزاع در معاملات بطور اجمال
٢٠٤ ص
(٨٤)
بخش پنجم
٢١٠ ص
(٨٥)
مقصد اول در بيان مباحث الفاظ
٢١٠ ص
(٨٦)
باب اول در بيان مشتق
٢١٢ ص
(٨٧)
رأى معتزله و اشاعره
٢١٣ ص
(٨٨)
امر اول مقصود از مشتق در مورد بحث
٢١٦ ص
(٨٩)
مشتق در اصطلاح نحوىها
٢١٧ ص
(٩٠)
مشتق در اصطلاح اصولىها
٢١٨ ص
(٩١)
نسبت بين مشتق از نظر اصولىها و مشتق باصطلاح نحوىها
٢١٨ ص
(٩٢)
سر عموم و خصوص بودن مشتق باصطلاح اصولى و نحوى
٢٢٠ ص
(٩٣)
وجه اعتبار دو شرط مذكور در مشتق باصطلاح اصول
٢٢٢ ص
(٩٤)
امر دوم جريان نزاع در اسم زمان
٢٢٧ ص
(٩٥)
امر سوم اختلاف مشتقات باعتبار مبادى
٢٣١ ص
(٩٦)
حقيقى بودن استعمال مشتق بلحاظ حال تلبس
٢٣٥ ص
(٩٧)
مختار مرحوم مصنف و دليل ايشان بر آن
٢٤١ ص
(٩٨)
اختلاف زوال وصف باختلاف مواد در مشتقات
٢٤٣ ص
(٩٩)
بخش ششم
٢٤٥ ص
(١٠٠)
باب دوم در بيان اوامر
٢٤٦ ص
(١٠١)
مسئله اول در بيان معناى كلمه امر
٢٤٦ ص
(١٠٢)
مقصود از طلب
٢٤٧ ص
(١٠٣)
مقصود از«شيئ»
٢٤٩ ص
(١٠٤)
مسئله دوم اعتبار و اشتراط علو در معناى امر
٢٥١ ص
(١٠٥)
مسئله سوم دلالت لفظ امر بر وجوب و آراء در آن
٢٥٣ ص
(١٠٦)
مختار مرحوم مصنف
٢٥٥ ص
(١٠٧)
بخش هفتم
٢٥٨ ص
(١٠٨)
مبحث دوم صيغه امر
٢٥٩ ص
(١٠٩)
مسئله اول معناى صيغه امر
٢٥٩ ص
(١١٠)
منشاء وهم و اشتباه
٢٦٣ ص
(١١١)
مسئله دوم ظهور صيغه امر در وجوب
٢٦٥ ص
(١١٢)
مختار مرحوم مصنف
٢٦٦ ص
(١١٣)
تنبيه اول ظهور جمله خبريه در وجوب
٢٧١ ص
(١١٤)
وجه دلالت جمله خبريه بر وجوب
٢٧١ ص
(١١٥)
تنبيه دوم ظهور امر واقع بعد از حظر يا توهم حظر
٢٧٣ ص
(١١٦)
اقوال و آراء اصوليون در ظهور امر و مدلول آن
٢٧٣ ص
(١١٧)
مسئله سوم واجبات تعبدى و توصلى و تعريف آنها
٢٧٨ ص
(١١٨)
تعريف قدما براى واجب تعبدى و توصلى
٢٨٠ ص
(١١٩)
مناقشه مرحوم مصنف در تعريف قدماء و توجيه آن
٢٨١ ص
(١٢٠)
امر اول منشاء اختلاف و تحرير آن
٢٨٢ ص
(١٢١)
تقرير قاعده اشتغال در مورد بحث
٢٨٦ ص
(١٢٢)
امر دوم مورد اختلاف در وجوب قصد قربت
٢٨٧ ص
(١٢٣)
امر سوم اطلاق و تقييد در تقسيمات اولى براى واجب
٢٨٩ ص
(١٢٤)
احتمالات سهگانه در تقسيمات اوليه
٢٩١ ص
(١٢٥)
د - عدم امكان الاطلاق و التقييد فى التقسيمات الثانوية للواجب
٢٩٣ ص
(١٢٦)
امر چهارم عدم امكان اطلاق و تقييد در تقسمات ثانوى واجب
٢٩٤ ص
(١٢٧)
توضيح اطلاق مقامى و شرح آن
٢٩٨ ص
(١٢٨)
امر چهارم واجب عينى و اطلاق صيغه امر
٣٠٣ ص
(١٢٩)
تشخيص ظهور صيغه در وجوب عينى يا وجوب كفائى
٣٠٤ ص
(١٣٠)
امر پنجم واجب تعيينى و اطلاق صيغه امر
٣٠٥ ص
(١٣١)
تشخيص ظهور صيغه در وجوب تعيينى يا وجوب تخييرى
٣٠٦ ص
(١٣٢)
امر ششم واجب نفسى و اطلاق صيغه امر
٣٠٧ ص
(١٣٣)
تشخيص ظهور صيغه در وجوب نفسى يا وجوب غيرى
٣٠٨ ص
(١٣٤)
امر هفتم فور و تراخى
٣٠٩ ص
(١٣٥)
مختار مرحوم مصنف
٣١٠ ص
(١٣٦)
امر هشتم مره و تكرار
٣١٦ ص
(١٣٧)
امر نهم دلالت نسخ وجوب بر جواز و عدم دلالتش بر آن
٣٢١ ص
(١٣٨)
مختار مرحوم مصنف
٣٢٢ ص
(١٣٩)
امر دهم تعلق گرفتن امر بطور مكرر به شيئ واحد
٣٢٤ ص
(١٤٠)
امر يازدهم مبحث امر به امر و دلالتش بر وجوب
٣٣٠ ص
(١٤١)
توضيح مرام و مختار مصنف عليه الرحمه
٣٣٣ ص
(١٤٢)
بخش هشتم
٣٣٧ ص
(١٤٣)
خاتمه مبحث اوامر تقسيمات واجب
٣٣٨ ص
(١٤٤)
تقسيم اول واجب مطلق و واجب مشروط
٣٣٨ ص
(١٤٥)
تقسيم دوم واجب معلق و واجب منجز
٣٤١ ص
(١٤٦)
مقام اول امكان و عدم امكان واجب معلق
٣٤٤ ص
(١٤٧)
مقام دوماختلاف در اينكه شروط، شرط وجوب بوده يا شرط واجب مىباشند
٣٤٥ ص
(١٤٨)
تقسيم سوم واجب اصلى و واجب تبعى
٣٤٨ ص
(١٤٩)
تقسيم چهارم واجب تخييرى و واجب تعيينى
٣٥٠ ص
(١٥٠)
تخيير شرعى و عقلى
٣٥٣ ص
(١٥١)
انحاء تخيير شرعى
٣٥٥ ص
(١٥٢)
تقسيم پنجم واجب عينى و واجب كفائى
٣٥٦ ص
(١٥٣)
پارهاى از امثله واجب كفائى
٣٥٧ ص
(١٥٤)
منشاء و سر تقسيم واجب به عينى و كفائى
٣٥٩ ص
(١٥٥)
اشكال در تطبيق واجب كفائى بر قواعد و رأى مصنف
٣٥٩ ص
(١٥٦)
تقسيم ششم واجب موسع و واجب مضيق
٣٦٣ ص
(١٥٧)
واجب موقت و شرح اقسام آن
٣٦٣ ص
(١٥٨)
اشكال در واجب موسع و جواب مرحوم مصنف از آن
٣٦٦ ص
(١٥٩)
منشاء اشكال از نظر قائلين بامتناع
٣٦٦ ص
(١٦٠)
جواب مرحوم مصنف
٣٦٧ ص
(١٦١)
مسئله تبعيت قضاء نسبت باداء
٣٦٩ ص
(١٦٢)
اقوال و آراء در مسئله
٣٧١ ص
(١٦٣)
منشاء نزاع و اختلاف اقوال با هم
٣٧١ ص
(١٦٤)
مختار مرحوم مصنف و دليل ايشان بر آن
٣٧٣ ص
(١٦٥)
بخش نهم
٣٧٧ ص
(١٦٦)
باب سوم مبحث نواهى
٣٧٧ ص
(١٦٧)
مسئله اول ماده نهى
٣٧٨ ص
(١٦٨)
مسئله دوم صيغه نهى
٣٧٩ ص
(١٦٩)
مسئله سوم ظهور صيغه نهى در تحريم
٣٨١ ص
(١٧٠)
مسئله چهارم مطلوب در نهى
٣٨٣ ص
(١٧١)
تحقيق مرحوم مصنف
٣٨٦ ص
(١٧٢)
مسئله پنجم دلالت صيغه نهى بر دوام و تكرار
٣٨٧ ص
 
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص

بیان المراد؛ شرح فارسی بر اصول الفقه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٤٤ - اختلاف زوال وصف باختلاف مواد در مشتقات

كرده و به كار ديگر اشتغال ورزد البتّه اطلاق اسم طبيب بر او مجازى است مشروط باينكه بلحاظ حال تلبّس نبوده بلكه بملاحظه زمان تكلّم و حال اسناد صورت گرفته باشد.

چه آنكه طبق تقريرى كه گذشت اگر اطلاق بملاحظه حال تلبّس باشد استعمال حقيقى است مثل اينكه گفته شود: هذا طبيبنا بالامس كه در اينمثال قيد « الامس » براى بيان حال تلبّس است يعنى اين شخص طبيب ديروز ما مى‌باشد.

بيان مراد

بيان المراد، شرح فارسى بر اصول الفقه ؛ ج‌١ ؛ ص٢٤٤

قوله: و ذلك لانّ المبدء فيه اخذ الخ: مشار اليه « ذلك » كشف نكردن از وضع مشتقّ براى اعمّ مى‌باشد و ضمير در « فيه » به طبيب راجع است.

قوله: و هذا لم يزل تلبّسه به حين النّوم او الرّاحة: مشار اليه « هذا » اخذ مبدء بنحو حرفه يا ملكه مى‌باشد و ضمير در « تلبّسه » به طبيب و در « به » به هذا عود مى‌كند.

قوله: نعم اذا زالت الملكه او الحرفة عنه: ضمير در « عنه » به طبيب راجع است.