بیان المراد؛ شرح فارسی بر اصول الفقه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٩٥ - سر اعتبار قصد و اراده در دلالت تصديقيه
در « انّ السّامع علم بذلك» نيز چنين مىباشد.
قوله: فانّ كلامه يكون حينئذ: ضمير در « كلامه » به متكلّم راجع بوده و مقصود از « حينئذ » حين احراز امور مزبوره مىباشد.
قوله: اى وجوده فى نفس المتكلّم: ضمير در « وجوده » به معنا راجع است.
قوله: بوجود قصدى: يعنى معنا مقصود و در نيّت متكلّم وجود دارد.
قوله: بصدور الكلام منه: ضمير در « منه » به متكلّم راجع است.
قوله: يستلزم علمه بانّ المتكلّم قاصد لمعناه: ضمير در « علمه » به سامع و در « لمعناه » به لفظ راجع است.
قوله: لاجل ان يفهمه السّامع: ضمير فاعلى در « يفهمه » به متكلّم و ضمير مفعولى آن به معنا راجع است.
قوله: و بهذا يكون الكلام دالّا: مشار اليه « هذا » استلزام مذكور مىباشد.
قوله: و ينعقد بهذا للكلام ظهور فى معناه: مقصود از « هذا » دالّ بودن كلام متكلّم مىباشد و ضمير در « معناه » به كلام راجع است.
قوله: على ارادته قرينة: ضمير در « ارادته » به معنا راجع است.
قوله: و لذا نحن عرّفنا الدّلالة الخ: يعنى و بخاطر همين كه كلام ظهور در معناى موضوعله يا معناى مدلول قرينه پيدا مىكند.
قوله: بانّها هى كون اللّفظ الخ: ضمير در « بانّها » به دلالت راجع است.
قوله: ينشاء من العلم بصدوره من المتكلّم: ضمير در « صدوره » به كلام راجع است.
قوله: بالمعنى المقصود به: ضمير در « به » به كلام عود مىكند.
قوله: و من هنا سمّى المعنى معنى: مشار اليه « هنا » دلالت داشتن كلام بر معناى مقصود متكلّم مىباشد.
قوله: من عناه اذا قصده: يعنى كلمه « معنا » مشتقّ است از « عناه » و ضمير در « عناه » به كلام راجع است چنانچه ضمير در « قصده » نيز چنين مىباشد.
متن: و لاجل ان يتّضح هذا الامر جيّدا اعتبر باللّافتات الّتى توضع فى هذا