تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٠٦ - تفسير از وسوسههاى شيطان به خدا پناه بريد

سخت و ضربات كوبنده‌اى بود كه در جنگ" بدر" بر آنها وارد آمد [١] و با توجه به اينكه سوره" مؤمنون" مكى است و در آن روز مؤمنان، سخت در فشار بودند اين آيات يك نوع دلدارى و تسلى خاطر براى آنها بود (نظير اين معنى در سوره يونس آيه ٤٦ نيز آمده است).

ولى بعضى از مفسران احتمال داده‌اند كه هم عذاب دنيا و هم عذاب آخرت را شامل گردد [٢] اما تفسير اول نزديكتر به نظر مى‌رسد.

*** و باز براى تاكيد بيشتر روى اين موضوع و نفى هر گونه شك و ترديد از دشمنان و دلدارى و تسلى خاطر به پيامبر ص و مؤمنان در آيه بعد اضافه مى‌كند" ما حتما قادريم كه آنچه را از عذاب به آنها وعده مى‌دهيم به تو نشان دهيم" (وَ إِنَّا عَلى‌ أَنْ نُرِيَكَ ما نَعِدُهُمْ لَقادِرُونَ‌).

و چنان كه مى‌دانيم اين قدرت پروردگار در صحنه‌هاى مختلف بعد از آن تاريخ- از جمله در صحنه جنگ بدر- به مرحله فعليت در آمد و ارتشى كه در ظاهر بسيار كوچك و كم قدرت بود به فرمان خدا و به نيروى ايمان بر انبوه دشمنان پيروز شد.

*** سپس به پيامبر ص دستور مى‌دهد كه با اين گروه مدارا كن و" بديهاى آنها را با عفو و گذشت و نيكى دفع كن، و سخنان نامطلوب آنها را با بهترين منطق پاسخ گو" (ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ السَّيِّئَةَ).

در اين راه عجله و شتابى نداشته باش و بدان" ما به آنچه آنها مى‌گويند

---

[١] تفسير" مجمع البيان" و" الميزان" و" فى ظلال" و" ابو الفتوح رازى" و" روح المعانى" ذيل آيات مورد بحث.

[٢] تفسير كبير فخر رازى ذيل آيات مورد بحث.