آشنایی با قرآن 3 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٤
تکبر و بی اعتنایی و منیت « و رئاء الناس »و از روی تظاهر و خودنمایی بیرون آمدند . قهرا چنین اشخاصی فقط خودشان را میبینند ، خدا را نمیبینند « و یصدون عن سبیل الله »و مانع مردم میشوند از راه خدا . شما مثل اینها نباشید . پس آخرین دستوری که میدهد دستور فروتنی و تواضع است . در اینجا قرآن از روشهای معمول و عادی بشری به کلی فاصله میگیرد و حاضر نیست احساسات [ سربازان ] را در جهت منیتها و خودپسند یها و خودپرستیهای شخصی یا ملی تحریک بکند ، همان طور که در اول گفت : خدا را یاد بکنید ، همواره بگویید خدا ، حقیقت ، این منیتها را بریزید دور . ²و الله بما یعملون محیط »اشاره میخواهد بگوید این کارها کیفر دارد. خدا به چنین کارهایی که آنها میکنند احاطه دارد . یعنی بترسید از خدا . کار خدا شوخی بردار نیست . اسم و لفظ و ظاهر در کار خدا و اسلام مؤثر نیست . مسلمین تا وقتی که در زیر لوای پیغمبر اکرم یا به پیروی از سیرت پیغمبر اکرم اینطور جهاد میکردند : متکی به ایمان به خدا بودند ، ثابت قدم بودند ، در یاد خدا بودند ، با یکدیگر نزاع نمیکردند ، دستورهای اسلام را رعایت میکردند ، انضباط را رعایت میکردند ، جزع و فزع نمیکردند و از همه بالاتر این بطرها و خودنمائیها و تکبرها و غرورها در آنها وجود نداشت و فروتن بودند ، قهرا وعده ا لهی بر آنها ثابت بود و نتیجه میگرفتند . ولی به تدریج نه تنها سربازیشان از این سادگی اخلاقی بیرون آمد بلکه حتی در کارهای عبادی هم اینطور شدند . این داستان را مکرر شنیدهاید که حضرت رضا علیهالسلام در مرو ، و ولیعهد بودند ، آن ولیعهدی اجباری که همه میدانیم مأمون