آشنایی با قرآن 3 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٩١
ذی القعده و ذی الحجه به قصد انجام عمل حج و بازدید روانه مکه میشوند . حجاج که در حال احرام هستند و قربانی با خودشان میبرند ، به سوی مکه میروند به عنوان زیارت که عمل حجی انجام بدهند . با اینکه طبق قانون جاهلیت ، در ماه حرام آنها باید اجازه بدهند ولو به دشمن خودشان ، اما حاضر نشدند . لشکری بیرون فرستادند که ما جلو محمد را میگیریم و نمیگذاریم بیاید . پیغمبر اکرم هم گویا اصلا مایل نبودند که در مکه خونریزی بشود ، یک قرارداد صلح بستند که مسلمین اثر آن قرارداد صلح را ابتدا نمیدانستند ولی بعد اثرش را دیدند . بسیار خوب است . یکی از شرائط صلح این بود که مسلمانانی که الان در مکه بسر میبرند در عقیدهشان آزاد باشند . این امر کار را آسان کرد یعنی به مسلمینی که در مکه بودند مقدار زیادی آزادی داد . بنابراین مهاجرت بعد از صلح حدیبیه چندان اشکالی نداشت . این دسته کسانی بودند که مهاجرین اولین نیستند ، مهاجرین به اصطلاح آخرین هستند . قرآن از هر چهار دسته یاد میکند . دسته مهاجرین اولین و دسته انصار را فوقالعاده تجلیل میکند به طوری که آنها را مؤمنین حقیقی مینامد . ولی آن دستهای که در مکه ماندند ، به پای اینها نمیرسند . حتی میفرماید : شما آن حق ولایتی که با دیگران دارید با اینها ندارید چون اینها در بلاد کفر ماندند ، از حقوق اجتماعی که باید داشته باشند مقداری محرومند . اینها واقعا مثل مهاجرین اولین نیستند ولی با این حال اندکی با دیگران فرق دارند . قرآن مخصوصا میان مسلمانانی که قبل از فتح مکه ( حتی بعد از صلح حدیبیه ) مسلمان شدند و مسلمانانی که بعد از فتح مکه مسلمان شدند تفاوتی قائل است .