در نوزده آيه از قرآن ، خداوند متعال ، با صفت بينايى ، توصيف شده است .[٣] اين صفت ، حاكى از احاطه علمى و ذاتىِ آفريدگار بر همه چيز است . لذا برخى از روايات ، بصير را از صفات ذات خداوند دانسته اند . بنا بر اين ، بيناى مطلقْ اوست و همه چيز ، بينايى را از او دريافت مى كنند [٤] و هر كس به او نزديك تر باشد ، از بصيرت و بينشِ بيشترى برخوردار خواهد بود .

٣ . معناى ديده بصيرت

از منظر قرآن ، در باطن انسان ، شعور مرموزى وجود دارد كه با الهام فطرى الهى ، مى تواند خوب را از بد ، و حق را از باطلْ تشخيص دهد . متن سخن خداوند متعال در اين باره ، چنين است : «وَ نَفْسٍ وَ مَا سَوَّاهَا فَأَلْهَمَهَا فُجُورَهَا وَ تَقْوَاهَا . [٥] سوگند به نفس و آن كه آن را درست كرد ! سپس پليدكارى و پرهيزگارى اش را به آن ، الهام كرد» . در روايتى از امام صادق عليه السلام ، اين الهام فطرى ، چنين تفسير شده است :

[١] ر . ك : دانش نامه عقايد اسلامى : ج ١ ص ١٧٥ (معرفت شناسى / پژوهشى در باره معناى خِرد) . [٢] ر . ك : دانش نامه عقايد اسلامى : ج ٢ ص ٢٤٧ (معرفت شناسى / پژوهشى در باره معناى دانش) . [٣] ر . ك : دانش نامه عقايد اسلامى : ج ٥ ص ٣٦٩ (خداشناسى / فصل نهم : بصير) . [٤] دريافت عقل از خدا ـ كه در شمارى از احاديث آمده ـ ، اشاره به اين معناست (ر . ك : دانش نامه عقايد اسلامى : ج ١ ص ٤٢٦ پاورقى ١) . [٥] شمس : آيه ٧ ـ ٨ .