زمينه ساز اين جهاد است و به اين مبارزه ، كمك مى كند ، با عنوان درمان اين بيمارى ، قابل طرح است ؛ مانند : ولايت و حاكميت خاندان رسالت كه زمينه ساز سياسى و اجتماعىِ مبارزه با خودخواهى است ، چنان كه از پيامبر خدا صلى الله عليه و آله روايت شده : بِنا يُؤَلِّفُ اللّهُ بَينَ قُلوبِكُم بَعدَ العَداوَةِ وَ البَغضاءِ . [١] به بركت وجود ماست كه خدا ، دل هاى شما را پس از كينه و دشمنى ، با يكديگر ، پيوند مى دهد . و نيز هديه ، نرمش در گفتار ، تقدّم در سلام و استعانت از خداوند متعال ، كه زمينه سازِ عملىِ مبارزه با خودخواهى هستند و يا انصاف ورزيدن ، رحم كردن و ترك حسد ، كه زمينه سازِ اخلاقىِ درمان اين بيمارى هستند .

فلسفه بُغض براى خدا

سؤال مهمّى كه در اين جا قابل طرح است ، اين كه اگر اسلام ، دين محبّت است و بغض و كينه را يكى از بيمارى هاى خطرناكى مى داند كه زندگى مادّى و معنوى ، و فردى و اجتماعى انسان را تهديد مى كند ، چرا پيروان خود را به دشمنى براى خدا ، تشويق مى فرمايد و آن را جزئى از ايمان ،[٢] بلكه محكم ترين دستاويزهاى ايمان مى داند ، چنان كه از پيامبر خدا صلى الله عليه و آله روايت شده كه فرمود : أوثَقُ عُرَى الإِيمانِ ، الحُبُّ فِى اللّهِ وَ البُغضُ فِى اللّهِ . [٣] استوارترين دستاويز ايمان ، دوستى در راه خدا و دشمنى در راه خداست . همچنين چگونه است كه اسلام بر لزوم بُغض داشتن نسبت به كفّار ،

[١] ر . ك : همين دانش نامه : ج ١٤ ص ٣٨ ح ١٠٥ . [٢] ر . ك : همين دانش نامه : ج ١٤ ص ٤٥ ح ١١٣ . [٣] كتاب من لا يحضره الفقيه : ج ٤ ص ٣٦٢ ح ٥٧٦٢ ، عدّة الداعى : ص ١٧٤ ، الدعوات : ص ٢٨ ح ٥١ ، بحار الأنوار : ج ٧٤ ص ٢٣٧ ح ٣٨ ؛ المصنّف ، ابن ابى شيبه : ج ٧ ص ٢٢٩ ح ٩٢ و ص ٢٢٦ ح ٦٩ ، كنز العمّال : ج ١ ص ٤٣ ح ١٠٥ .