مى گذاشت، بيش از ديگران واقف بود، با اين وصف، در بسيارى از مسائل، شوراى نظامى و سياسى تشكيل مى داد و از ياران خود درباره مسائل پيچيده مورد نياز، نظر و رأى مى خواست; براى نمونه:

١. پيامبر اكرم(صلى الله عليه وآله وسلم) در بيابان «بدر» پيش از آن كه با سپاه قريش رو به رو شود، يك شوراى نظامى، مركب از مهاجر و انصار تشكيل داد و از آنان درباره نبرد با مشركان نظرخواهى نمود و ياران او، اين فضاى آزاد را ديدند كه نظرها گوناگون و متفاوتى ابراز كردند، و رسول خدا(صلى الله عليه وآله وسلم)، از افكار عمومى پيروى كرد و سپاه را به سوى بدر حركت داد.

٢. د[١]ر نبرد احد، به هنگامى كه خبر حركت نيروهاى قريش براى گرفتن انتقام كشته شدگان بدر به سوى مدينه به پيامبر رسيد، او نحوه مبارزه را و اين كه آيا از شيوه قلعه دارى پيروى كنند و يا اين كه مدينه را ترك گويند و در بيرون شهر به نبرد بپردازند، به شور گذاشت و از افكار عمومى جوانان انصار كه اصرار داشتند در بيرون مدينه نبرد نمايند، پيروى كرد.[٢]

٣. در نبرد احزاب كه قواى شرك به سان مور و ملخ از همه نقاط عربستان براى كوبيدن اسلام جوان، به سوى مدينه حركت كرده بودند، پيامبر، در نحوه مبارزه، نظر يك شخصيت عالى قدر ايرانى را پسنديد و آن را به كار بست. او سلمان فارسى بود كه پيشنهاد كرد در نقاط آسيب پذير مدينه، به پهنا و عمق سه متر خندقى كنده شود و در طول خندق، سنگرهايى در فواصل كوتاهى ساخته شود، كه هرگاه دلاوران مشرك بخواهند خندق را پر كنند و يا از آن جا عبور نمايند، سربازان اسلام، با پرتاب كردن سنگ و تير، مهاجمان را عقب برانند.[٣]

[١] سيره ابن هشام، ج١، ص ٦١٤.
[٢] همان، ج٢، ص ٦٣.
[٣] سيره حلبى، ج٢، ص ٣٣١.