نظام اخلاقى اسلام - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٩٦
ما درباره اخوت اسلامى كه اساس بقاى اسلام و كيان مسلمانان است، به همين اندازه اكتفا مىورزيم و توضيح و بيان حقوق برادر مؤمن را به جاى ديگر موكول مى كنيم.[١]
به راستى مى توان گفت كه صميمى ترين پيوند و نيرومندترين رابطه ناگسستنى ميان افراد يك جامعه، همان پيوند مذهبى است كه مى توان تمام مردم را ـ كه از طبقات و نژادهاى گوناگون و روحيات مختلف تشكيل يافته اند ـ براى حفظ منافع آن بسيج نمايد; آرى، اين عامل همان رابطه مذهبى و به تعبير قرآن، اخوت اسلامى است و صلح پايدار جز در پرتو اين عامل امكان پذير نيست.
يكى از لوازم اين اخوت دينى اين است كه هرگاه دو طايفه از مسلمانان به دليل تحريكات خاصى به جان هم افتادند، بر همه افراد با ايمان لازم است كه كوشش كنند تا آتش نبرد را ميان آنان خاموش نمايند و پرچم صلح را بار ديگر برافراشته سازند.
ولى، اسلام خواهان صلح به هر قيمت و هر نحو نيست، بلكه صلحى را مى خواهد كه بر اساس عدل و داد شكل بگيرد و حقوق هر دو طايفه در آن محفوظ باشد; به همين دليل مى فرمايد: (فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُما بِالْعَدْلِ...).
و گرنه صلح و سازشى كه بر پايه پايمال كردن حقوق يكى از دو طرف قرار گيرد، نه تنها پايدار نيست، بلكه زمينه ساز دشمنى ها و تشنجات بيش ترى است و از نظر شارع اسلام مردود است.
[١] بسيارى از اين حقوق، در كتاب وسائل الشيعه در ابواب «احكام العشرة» ج٨، ص ١٦٦ به بعد بيان شده است.