نظام اخلاقى اسلام - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٨٠
دست دراز كند و از ميوه درخت زندگى بخورد و براى هميشه زنده بماند; از اين جهت، خدا او را از بهشت خارج ساخت و در ناحيه شرقى درخت، افرادى را گمارد تا راه درخت زندگى را مراقبت نمايند».[١]
اين خدايى است كه تورات معرفى مى كند: خدايى كه وقتى آدم، خود را پنهان مى سازد، از جايگاه او آگاه نمى گردد و به ناچار ندا مى دهد كه آدم كجايى؟ خدايى كه نمى داند آدم از ميوه درخت معرفت خورده است; خدايى كه بنده خود را از خوردن ميوه «درخت علم و دانش» باز مى دارد; خدايى كه مى ترسد آدم بدون اطلاع وى از درخت زندگى نيز بخورد; خدايى كه براى جلوگيرى از دستبرد به درخت زندگى، به گماردن پليس نيازمند است.
ولى خدايى كه قرآن معرفى مى كند، بر آنچه كه در آسمان ها و زمين است و هر آنچه كه در ضماير و قلوب است مطلع و آگاه است، و به آن دسته از باديه نشينان كه به دروغ مدعى ايمان قلبى خود بودند، اعلام مى كند كه: (أَتُعَلِّمُونَ اللّهَ بِدِينِكُمْ وَاللّهُ يَعْلَمُ ما فِى السَّموات وَمَا فِى الأَرضِ); «آيا خدا را از ايمان و عقيده خود آگاه مى سازيد؟ در صورتى كه خدا بر آنچه در آسمان ها و زمين است، آگاه است».
خدايى كه قرآن معرفى مى كند در موضوع »تعليم»، درست بر خلاف مفاد تورات است; زيرا قرآن با صراحت هر چه تمام تر مى فرمايد: (وَعَلَّمَ آدَمَ الأَسْماءَ كُلَّها); «خداوند آدم را از تمام حقايق جهان آگاه ساخت» و ساحت پاك او را از بخل و امساك نسبت به آگاهى بندگان از حقايق جهان، پيراسته مى سازد.
با اين توضيح، ارتباط آيه به ماقبل خود، روشن گرديد و معلوم شد كه اين آيه، بر احاطه علمى خداوند بر همه پديده هاى نهان و آشكار هستى تكيه مى كند و ادعاى باديه نشينان را باطل مى سازد.
[١] تورات، سفر پيدايش، فصل ٢و٣.