قرآن و اسرا آفرينش(تفسير سوره رعد) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٨٩ - ١ توسعه و گسترش زمين
چه فعلاً براى ما مطرح مى باشد مسأله توسعه و گسترش زمين است كه نخستين جمله آيه، بر آن دلالت دارد و اين توسعه و گسترش طورى است كه با كروى بودن زمين منافات ندارد.
توضيح اين كه، دانشمندان پس از بررسى هاى زيادى ثابت نموده اند كه زمين ما كروى است و اين موضوع را از راه هاى گوناگون تعقيب نموده و به ثبوت رسانيده اند.
امروز اختلافات اوقات در نقاط مختلف زمين و اين كه شب و روز و صبح و ظهر نقاط خاورى با مناطق باخترى كاملاً اختلاف دارد، روشن ترين دليل بر كروى بودن زمين است و اگر زمين مسطح بود، بايد اختلاف اوقات وجود نداشت.
در قرآن و روايات ما اشارات لطيف و زيبايى به اين مطلب شده است; آن جا كه مى فرمايد:
(فَلاَ أُقْسِمُ بِرَبِّ الْمَشارِقِ وَالْمَغارِبِ...).[١]
«به خداى مشرق ها و مغرب ها سوگند ياد مى كنيم».
زيرا بر فرض مسطح بودن زمين، يك مشرق و يك مغرب بيشتر وجود ندارد و بر فرض كرويت آن، هر نقطه اى براى نقاط شرقى تر، مغرب و براى نقاط غربى تر، مشرق است.
در روايات اشارات زيادى به كروى بودن زمين شده است چنان كه مى فرمايد:
«إنّما عليك مشرقك ومغربك;[٢]
تو بايد تابع مشرق و مغرب خود باشى».
در روايات ديگر مى فرمايد:
[١] معارج (٧٠) آيه ٤٠. [٢] الهيئة والإسلام، ص ٨٢.