قرآن و اسرا آفرينش(تفسير سوره رعد) - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١١٠ - تاريخ پيدايش نظريه زوجيت در گياهان
بررسى لفظ زوج از نظر لغت
لفظ «زوج» در زبان عربى به چيزى گفته مى شود كه معادل و لنگه دارد; مثلاً به هر يك از زن و مرد مى گويند«زوج». چنان كه قرآن در مقام خطاب به آدم چنين مى فرمايد:
(...اسْكُنْ أَنْتَ وَزَوجُكَ الْجَنَّة).[١]
«تو با زوج (همسر) خود در بهشت سكنا گزين».
اگر قرآن موقع بيان زوجيت موجودات جهان لفظ زوج را «تثنيه» آورده و مى فرمايد:(وَمِنْ كُلِّ شَىْء خَلَقْنا زَوجَيْنِ)[٢]:«از همه چيز زوج و جفت آفريديم» براى اين است كه در اين زبان به هر يك از دو چيزى كه جفت است زوج مى گويند و لذا در بيان ريشه انسان ـ كه نر و ماده است ـ باز اين لفظ را تثنيه آورده و مى فرمايد:
(وَانَّهُ خَلَقَ الزَّوجَيْنِ الذَّكَرَ وَالأُنْثى).[٣]
«اوست كه نر و ماده را آفريد».
تاريخ پيدايش نظريه زوجيت در گياهان
از دير زمانى بشر به وجود جنس نر و ماده در ميان درختان پى برده بود. حتى در نقاط خرماخيز اين مسأله روشن بود كه اگر نطفه نر را روى قسمت ماده نپاشند، نخل ثمر نمى دهد، ولى هرگز نمى دانستند كه اين قانون، قانونى عمومى است و همه گياهان، نر و ماده دارند و تلقيح و گردافشانى آنها، به وسيله باد و يا حشرات و
[١] بقره(٢) آيه٣٥. [٢] الذاريات (٥١) آيه ٤٩. [٣] نجم (٥٣) آيه ٤٥.