مبانى انديشه اسلامى(1) - ابراهیم زاده، عبدالله؛ سبحانی، سعید - الصفحة ٨٢
كسانى از شما كه پيش از فتح [مكّه] انفاق و جهاد كردهاند، [با ديگران] يكسان نيستند. آنان از حيث درجه بزرگتر از كسانىاند كه پس [از فتح] به جهاد و انفاق پرداختهاند.
قرآن بطور كلى مىفرمايد:
فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَهُ وَ مَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرّاً يَرَهُ «١» پس، هر كس هموزن ذرّهاى، نيكى كرده باشد [پاداش] آن را خواهد ديد و هر كس هموزن ذرهاى، بدى كرده باشد [كيفر] آن را خواهد ديد.
بنابراين، در مقام جزاى اعمال، خداوند به بندگان ستمى روا نمىدارد و آنچه بهعنوان پاداش و كيفر در نظر گرفته، عدل است، بلكه بالاتر از اين، به نيكان بيش از آنچه سزاى آنهاست پاداش مىدهد و اين بالاتر از عدل- يعنى فضل- است:
مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ امْثالِها «٢» هر كس كار نيكى كند، براى او ده برابر پاداش است.
و كيفر زشتكاران را به اندازه گناهشان قرار داده و فرموده است:
وَ مَنْ جاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلا يُجْزى الاّ مِثْلَها «٣» و هر كس گناهى انجام دهد، تنها همانند آن جزا داده مىشود.
افزون بر اين، خداوند نسبت به زشتكاران نيز با لطف و مرحمت رفتار مىكند و عذاب آنان را كمتر از كيفر عادلانه قرار مىدهد:
وَ ما أَصابَكُمْ مِنْ مُصيبَةٍ فَبما كَسَبَتْ ايْديكُمْ وَ يَعْفُوا عَنْ كَثيرٍ «٤» هرگاه مصيبتى به شما رسد، به دليل اعمالى است كه انجام دادهايد، و بسيارى را نيز مىبخشايد.