از آنجا كه روح، موجود پيراسته از ماده و مستقل است فنا و نيستى در آن راه ندارد. از اين رو، پس از قطع علاقه و پيوستگى از بدن باقى و جاويد خواهد ماند. «١» معاد روحانى و جسمانى‌ بسيارى از بزرگان علما و مشايخ فلاسفه و عرفا و جمع كثيرى از متكلمان اسلامى از علماى اماميه و غير آنان، مانند شيخ مفيد، شيخ طوسى، سيد مرتضى، خواجه نصيرالدين طوسى، علامه حلى، حجةالاسلام غزالى و خيلى از علماى ديگر فريقين، به معاد جسم و روح با هم و مركب از هر دو معتقدند، و مى‌گويند روح در سراى ديگر به بدن بازگشت مى‌كند. آنان با استدلال بر اين كه نفس و روح انسان مجرد است، مى‌گويند بعد از مرگ و برپايى رستاخيز دوباره روح به بدن برمى‌گردد.
از پيروان ديگر مكاتب و اديان، جمهور نصارا و پيروان مسيحيت نيز بر همين نظرند. «٢» از آنجا كه اثبات كيفيت معاد از مسايلى است كه با دليل عقلى قابل اثبات نيست، بايد از قرآن و سنت در اين زمينه استمداد جست، و در اين راستا خواهيم ديد كه مدلول آنها وقوع معاد براى جسم دنيايى با روح مى‌باشد. «٣» آيات زيادى در رابطه با اثبات معاد جسمانى مزبور آمده است برخى از آنها عبارتند از:
مبانى انديشه اسلامى(١) ٢٢٣ كيفيت حشر مجرمان در قرآن ص : ٢٢٢ الف- داستان ابَىّ بن خَلْف:
وَ ضَرَبَ لَنا مَثَلًا وَ نَسِىَ خَلْقَهُ قالَ مَنْ يُحْيِى الْعِظامَ وَ هِىَ رَميمٌ قُلْ يُحْييهَا الَّذى‌ انْشَأَها اوَّلَ مَرَّةٍ وَ هُوَ بِكُلِّ خَلْقٍ عَليمٌ «٤» و براى ما مثلى زد و آفرينش (نخستين) خود را فراموش كرده، مى‌گويد: چه كسى اين استخوانها را در حالى كه پوسيده، زنده مى‌كند؟ (پيامبر) بگو: خدايى كه بار اول آن را ايجاد كرد (دوباره) زنده‌اش مى‌كند و او به همه آفريده‌هايش داناست.