درس هفدهم: رابطه نيروها (نيروها با فرمانده- نيروها با يكديگر)
نيروى انسانى در سازمان نيروهاى مسلّح را «فرماندهان» و «فرمانبران» تشكيل مى‌دهند. بين فرماندهان و نيروهاى زيردست و همچنين بين نيروهاى فرمان‌بر روابط متقابلى وجود دارد كه در اين درس به آن مى‌پردازيم.
رابطه، ارتباط: به معناى پيوند، پيوستگى، اتّصال، علاقه، التزام و تعهّد مى‌باشد. «١» مصدر آن ارتباط و به معنى پيوستگى از دو سو و به هم مربوط بودن و التزام است.
اقسام رابطه‌ در سازمان و تشكيلات نظامى، روابط به دو نوع كلّى تقسيم مى‌شود.
- روابط عمودى (روابط متقابل بين فرمانده و فرمانبر).
- روابط افقى (روابط متقابل بين نيروهاى فرمانبر با يكديگر).
١- رابطه بين فرماندهان و فرمانبران‌ اين نوع رابطه به صورت دوجانبه است و به دو صورت محقق مى‌گردد.
الف- رابطه رسمى (سازمانى و تشكيلاتى).
ب- رابطه غير رسمى (غير سازمانى و تشكيلاتى).