«مراد از ثقل و سنگينى، كليه موانعى است كه آدمى را از شركت در جهاد باز مى‌دارد.
نظير كثرت شاغل، علاقه به همسر و فرزند و خويشان و دوستان، و ... و مراد از خفّت (سبك‌بارى) اين است كه هيچ كدام از اين موانع نباشد. بنابر اين معناى آيه اين است كه در هر دو حال به جهاد برويد و هيچ مانعى را عذر نياوريد.» «١» قرآن در مورد تخلّف از بسيج چنين هشدار مى‌دهد «إِلَّا تَنفِرُوا يُعَذِّبْكُمْ عَذَاباً أَلِيماً وَيَسْتَبْدِلْ قَوْماً غَيْرَكُمْ وَلَا تَضُرُّوهُ شَيْئاً وَاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَىْ‌ءٍ قَدِيرٌ» «٢» اگر (به سوى ميدان جهاد) حركت نكنيد، شما را مجازات دردناكى مى‌كند، و گروه ديگرى غير از شما را به جاى شما قرار مى‌دهد؛ و هيچ زيانى به او نمى‌رسانيد، و خداوند بر هر چيزى تواناست.
«كيفر به عذاب الهى» و «سلب توفيق پاسدارى از دين الهى»، فرجام تخلّف شمرده شده است.
ويژگى‌ها نيرو انسانى در ساز مان دفاعى ٤٦ تخلف از خدمت ص : ٤٤ ى بسيج‌ علاوه بر ويژگى‌هاى عمومى هر مسلمانى، بسيجيان از ويژگى‌هاى خاصّى برخوردارند از قبيل:
١- داوطلب بودن: بسيجى داوطلب است، كسى او را مجبور نكرده است. از اين رو با عشق و علاقه براى تحقق اهداف و آرمان‌هاى اسلام از هيچ كوشش و تلاشى دريغ نمى‌ورزد.
٢- شهادت‌طلبى: بسيجى در مدرسه عشق تربيت يافته و عاشق وصال است.
٣- فداكارى و ايثارگرى: بسيجى از مال و جان خويش مايه مى‌گذارد.