کتاب غناء - فقیهی، محسن - الصفحة ٢٠٠ - ادلّه حرمت گوش کردن غناء
و فروش آنها حرام، آموزش آنها كفر و گوش کردن به آوازشان نفاقآور است.
ظاهراً سند اِین رواِیت، صحِیح است و برخِی از فقها به آن استدلال کردهاند.١ دلالت رواِیت بر حرمت گوش کردن غناء، ضعِیف است؛ زِیرا درباره خرِید و فروش کنِیز آوازخوان، حکم حرمت را بِیان مِیکند و درباره تعلِیم آنها تعبِیر به کفر دارد ولِی درباره گوش کردن، تعبِیر به «نفاق» مِیکند. اِین تعبِیر در ساِیر رواِیات و تعابِیر معصومان؟عهم؟ اعمّ از حرمت است؛ ِیعنِی در برخِی از موارد، بر کراهت دلالت دارد.
رواِیت دوم: «مَسْعَدَة بْنِ زِيَادٍ قَالَ: کنْتُ عِنْدَ أَبِي عَبْدِ اللَّه ٧ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ: بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي إِنِّي أَدْخُلُ کنِيفاً وَ لِي جِيرَانٌ وَ عِنْدَهُمْ جَوَارٍ يَتَغَنَّيْنَ وَ يَضْرِبْنَ بِالْعُودِ فَرُبَّمَا أَطَلْتُ الْجُلُوسَ اسْتِمَاعاً مِنِّي لَهُنَّ. فَقَال ٧: لَا تَفْعَلْ. فَقَالَ الرَّجُلُ: وَ اللَّهِ مَا آتِيهِنَّ إِنَّمَا هُوَ سَمَاعٌ أَسْمَعُهُ بِأُذُنِي فَقَال ٧: لِلَّهِ أَنْتَ أَ مَا سَمِعْتَ اللَّهَ يَقُولُ: (... إِنَّ السَّمْعَ وَ الْبَصَرَ وَ الْفُؤادَ کلُّ أُولئِك کانَ عَنْهُ مَسْؤُلاً)٢ فَقَالَ: بَلَى وَ اللَّهِ لَکأَنِّي لَمْ أَسْمَعْ بِهَذِهِ الْآيَةِ مِنْ کتَابِ اللَّهِ مِنْ عَرَبِيٍّ وَ لَا مِنْ عَجَمِيٍّ لَا جَرَمَ أَنِّي لَا أَعُودُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ وَ أَنِّي أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ فَقَال ٧ لَهُ: قُمْ فَاغْتَسِلْ وَ صَلِّ مَا بَدَا لَك فَإِنَّك کنْتَ مُقِيماً عَلَى أَمْرٍ عَظِيمٍ مَا کانَ أَسْوَأَ حَالَك لَوْ مِتَّ عَلَى ذَلِك احْمَدِ اللَّهَ وَ سَلْهُ التَّوْبَةَ مِنْ کلِّ مَا يَکرَهُ فَإِنَّهُ لَا يَکرَهُ إِلَّا کلَّ قَبِيحٍ وَ الْقَبِيحَ دَعْهُ لِأَهْلِهِ فَإِنَّ لِکلٍّ أَهْلاً».٣
مردى به امام صادق ٧ عرض كرد: من همسايگانى دارم كه كنيزانشان آوازخوانى مِیكنند و عود مِینوازند. بسا پيش مىآيد من وارد توالت مِیشوم و براِی گوش کردن به ساز و آواز آن كنيزان، توقفم را طولانى مِیكنم. امام صادق ٧ به او فرمود: ديگر چنين
١ . تذکرة الفقهاء، ج١٢، ص١٤٠؛ مستند الشِیعة، ج١٤، ص١٣٣؛ تفصِیل الشرِیعة (المکاسب المحرّمة)، ص١٧٢.
٢ . سوره اسراء، آِیه ٣٦.
٣ . وسائل الشِیعة، ج٣، ص٣٣١.