ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٧٤ - رشد اجتماعى كودكان
نقش سطح تحصيلات در ازدواج و موفقيت زناشويى
سيد محمّد پاكدامن شهرى- روانشناس
عدّه زيادى از روانشناسان و جامعهشناسان، بر اين باورند كه اگر هنگام انتخاب همسر به تشابه در جنبههاى مختلف زندگى توجّه شود، زندگى موفّقيتآميزتر خواهد بود. تشابه در ابعاد مختلف زندگى، از جمله تشابه فرهنگى، مذهبى، تشابه قومى و نژادى، تحصيلى و ... در موفّقيت ازدواج نقش دارند. شايد اختلاف سطح تحصيلى در نگاه اوّل، عامل بسيار مهمّى در موفّقيت زندگى زناشويى به نظر نرسد؛ امّا نتايج پژوهشهاى متعدّد روانشناسان و جامعهشناسان نشان داده است كه اهمّيت اين مورد، كمتر از اهمّيت تشابه در ساير زمينهها نيست.
تأثير تشابه تحصيلى بر كاهش ميزان طلاق
نتايج پژوهشى كه توسط لينگ اشتاد در سال ٢٠٠٤ م.، در كشور «نروژ»، به منظور بررسى تأثير تحصيلات زوجين و والدين بر ميزان طلاق بر روى ٩٦٥. ١٢ زوج انجام شد، نشان داد كه تشابه تحصيلاتى زوجين (صرف نظر از سطح آن)، ميزان طلاق را كاهش مىدهد؛ به عبارت ديگر، ميزان طلاق زوجينى كه از نظر تحصيلاتى اختلاف داشتند، بيشتر از زوجهايى بود كه تحصيلات يكسانى داشتند. همچنين ميزان طلاق در فرزندان والدينى كه تشابه تحصيلاتى داشتند، كمتر از فرزندان زوجهايى بود كه از نظر سطح تحصيلات، باهم تفاوت فاحشى داشتند.
در مطالعه ديگرى، كرافت و نيمان، در سال ٢٠٠٩ م.، به بررسى تأثير تشابه تحصيلاتى ١١٠٣ زوج آلمانى پرداختند. نتايج اين پژوهش نيز نشان داد ميزان طلاق در زوجهايى كه از نظر تحصيلى يكسان بودند، كمتر از زوجهايى است كه تفاوت تحصيلى دارند. نرخ طلاق در خانوادههايى كه زوجين، تحصيلات بالايى داشتند، كمتر از خانوادههايى بود كه سطح تحصيلى زوجين پايين بود.
افزايش رضايت زناشويى
رودلف در سال ٢٠٠٥ م.، بر پايه نتايج پژوهشهايش، معتقد است كه تشابه تحصيلاتى موجب افزايش رضايت زناشويى زوجين مىشود. وى به منظور بررسى تأثير تشابه تحصيلى بر رضايت زناشويى، پژوهشهاى گستردهاى انجام داد. نتايج اين تحقيقات نشان دادند كه از نظر مردم پنج كشور «فنلاند»، «آلمان»، «انگليس»، «فرانسه» و «ايتاليا» تشابه تحصيلاتى، يكى از مهمترين عوامل رضايت زناشويى است.
يافتههاى حاصل از مطالعه هارلم در سال ٢٠٠٧ م.، نيز عقيده رودولف را تأييد مىكند. هارلم كه به بررسى عوامل مؤثّر در رضايت زناشويى زوجهاى ترك پرداخته بود، دريافت كه تشابه تحصيلى يكى از پنج عامل مؤثّر در رضايت زناشويى است. در اين پژوهش، بيشتر زنان تشابه تحصيلى را در رضايت زناشويى دخيل مىدانستند.
رشد اجتماعى كودكان
بك و همكارانش در سال ٢٠٠٢ م.، در يك پژوهش، به بررسى تأثير تشابه تحصيلاتى والدين بر آمادگى كودكان پنج ساله در ٨٩٨. ٤ خانواده آمريكايى پرداخت. نتايج، حاكى از آمادگى بيشتر فرزندان والدين داراى تشابه تحصيلاتى در مقايسه با فرزندان والدينى بود كه از نظر تحصيلى با هم تفاوت زيادى داشتند. كودكان گروه اوّل از رشد اجتماعى بيشترى برخوردار بودند. همچنين ميزان آمادگى فرزندان