به راستى، چه ارتباطى است ميان «مك دونالد» و گرسنگى در جهان، نابودى جنگل‌هاى استوايى و سلامت انسان‌ها؟ در پس لبخند به ظاهر بى‌غل و غش رونالد مك دونالد، دلقك نمادين اين رستوران زنجيره‌اى، حقيقتى وحشتناك پنهان است: بهره‌بردارى جهانى از انسان‌ها، حيوانات و طبيعت!

از سال ١٩٧٠ م. كره زمين به دليل مصرف‌گرايى روزافزون و بهره‌بردارى بى‌رويه كشورهاى صنعتى غربى از منابع، ٣٠% از ثروت‌هاى طبيعى خود را از دست داده است و اوضاع همچنان رو به وخامت مى‌رود. عامل اين مصرف‌گرايى افراطى، غول‌هاى چند ملّيتى از جمله شركت‌هاى بزرگ غذاهاى آماده، مانند مك دونالد هستند كه جهان سوم و ساكنان آن را به اسارت گرفته‌اند. مك دونالد، بزرگ‌ترين ثروت غيرمنقول جهان به شمار مى‌رود كه سالانه ٢ ميليارد دلار صرف تبليغات خود مى‌كند؛ امّا چه چيزى در پس چهره خندان و رنگين اين غول غذاهاى آماده كه ادّعاى نوع‌دوستى‌اش گوش فلك را كر مى‌كند، پنهان است؟

مك دونالد و گرسنگى در جهان‌

مك دونالد صرفاً يكى از صدها شركت غول چند ملّيتى است كه در گستره‌هاى عظيم كشورهاى فقير، سرمايه‌گذارى كرده و پا گرفته‌اند. پهنه‌هايى كه سران و بزرگان تشنه دلار اين كشورها با بيرون راندن كشاورزان كم بضاعت از مزارعشان به سودجويان غالباً غربى واگذار كرده‌اند! قدرت دلار در واقع بدين معناست كه كشورهاى فقير با هدف كسب تكنولوژى و دريافت محصولات صنعتى، چاره‌اى جز اين نمى‌بينند كه به توليد هر چه بيشتر موادّ خوراكى در راستاى صادرات آن به آمريكا، اقدام كنند. در اين ارتباط، بايد گفت كه ٣٦ كشور از مجموع ٤٠ كشورى كه در شمار فقيرترين‌ها محسوب مى‌شوند، محصولات غذايى خود را به ثروتمندترين كشورها صادر مى‌كنند.

در واقع، برخى كشورهاى جهان سوم كه غالب كودكانشان از سوءتغذيه رنج مى‌برند، راهى جز صادر كردن توليدات كشاورزى خود كه جزو نيازهاى اوّليه‌شان محسوب مى‌گردد، پيش رو نمى‌بينند. از جمله اين محصولات، مى‌توان به موادّ غذايى لازم براى فربه ساختن دام‌ها اشاره كرد كه سيلشان، بازار همبرگرهاى جهان غرب را برداشته است. بدين‌سان، ميليون‌ها هكتار از زمين‌هاى قابل كشت كشورهاى فقير به استفاده كشورهاى غربى اختصاص يافته است (چاى، قهوه، توتون و ...)، در حالى كه در خود اين كشورها مردم از گرسنگى جان خود را از دست مى‌دهند. مك دونالد آمريكايى به گونه‌اى مستقيم در اين امپرياليسم اقتصادى كه بخش اعظم مردم رنگين پوست را در فقر و گرسنگى فرو برده است، دخالت دارد و اين در حالى است كه مشاهده مى‌كنيم، بسيارى از مردم سفيدپوست، هر روز بر حجم چربى‌هاى خود مى‌افزايند.

در كشورهاى آمريكاى لاتين، دام‌ها به كمك دانه‌هاى غلّات تغذيه مى‌شوند تا گوشت مصرفى همبرگرهاى مك دونالد و ديگر چند ملّيتى‌هاى غذاهاى آماده، تأمين گردد. گلّه‌هاى دام، ده برابر، بيش از انسان‌ها دانه و سويا مصرف مى‌كنند؛ زيرا براى به دست آوردن يك كيلو گوشت گاو كه مك دونالد، بزرگ‌ترين مصرف‌كننده آن در سطح جهان به شمار مى‌رود، به ١٠ كيلوگرم پروتئين گياهى نياز است. بنابراين، براى توليد يك تن گوشت، لازم است هفت برابر بيشتر پروتئين گياهى مصرف گردد. به عبارت ديگر، ١٤٥ ميليون تن دانه غلّاتى كه به خوراك دام‌ها مى‌گردد، تنها ٢١ تن گوشت و محصولات جانبى توليد مى‌كند و اين بدان معناست كه سالانه ١٢٤ ميليون تن غلّات به ارزش ٢٠ ميليارد دلار آمريكا به هدر مى‌رود؛ در حالى كه طبق محاسبات انجام گرفته اين مبلغ مى‌تواند امكان تأمين خوراك، پوشاك و مسكن كلّ جمعيت جهان را به مدّت يك سال فراهم آورد. بى‌اغراق مى‌توان گفت هنگامى كه لقمه‌اى از ساندويچ بيگ مگ، اين چند ملّيتى آمريكايى از حلقمان فرو