ولايت فقيه (مباني، ادله و اختيارات)

ولايت فقيه (مباني، ادله و اختيارات) - هادوى تهرانى، مهدى - الصفحة ١٠٩

زمامدارى و اداره جامعه است. بنابر اين «خليفه» مفاهيم و معانى مختلفى ندارد، بلكه در تمام موارد به يك معناست، هر چند موارد و مجارى جانشين متفاوت است.

در روايت مزبور نيز خليفه به معناى جانشين آمده و چون در آن مورد خاصّى براى جانشين ذكر نشده، اطلاق،[١] اقتضاى عموم مى‌كند و از آن استفاده مى‌شود كه فقها در تمام شئون نبى اكرم «صلّى اللّه عليه و اله» جانشين آن حضرت «صلّى اللّه عليه و اله» هستند.

٢. توقيع‌[٢] شريفى كه مرحوم صدوق در كتاب كمال الدين (اكمال الدين) از اسحاق بن يعقوب نقل مى‌كند كه حضرت ولى عصر (عج) در پاسخ به پرسشهاى او به خط مباركشان مرقوم فرمودند:

أمّا الحوادث الواقعة فارجعوا إلى رواة حديثنا، فإنّهم حجّتى عليكم و أنا حجّة الله عليهم»: در رويدادهايى كه اتّفاق مى‌افتد، به راويان حديث ما مراجعه كنيد؛ زيرا آنان حجّت من بر شمايند و من حجّت خدا بر آنان هستم.[٣] همين‌روايت را مرحوم شيخ طوسى در كتاب الغيبة نقل‌


[١] -« اطلاق» يعنى عدم تقيّد و اختصاص به مورد خاص.

[٢] - به رواياتى كه به صورت كتبى از ناحيه امام زمان( عج) به وسيله نوّاب خاص به دست راويان در دوره غيبت صغرا مى‌رسيد،« توقيع» مى‌گويند.

[٣] - صدوق، كمال الدين( اكمال الدين)، ج ٢، ص ٤٨٣( باب ٤٥، التوقيعات، التوقيع الرابع)