يك الگوى صحيح كار بازارگرا بود كه جرقه اوليه آن توسط بيگانگان زده شد. نوعى الگوى تخصيص كار شبه‌بازارى در شهرهاى ساحلى شكل گرفت و حكومت مركزى كه در آن اوان روزبه‌روز ضعيف‌تر مى‌شد، آن را به رسميت شناخت. دهه‌هاى ١٨٤٠ و ١٨٥٠، شاهد تولد نخستين نسل نيروى كار صنعتى در واحدهايى بود كه با سرمايه‌گذارى خارجى تأسيس شده بودند. اولين آنها به سال ١٨٤٥ در «گوانگ‌ژو» و به فاصله اندكى پس از آن، در شانگهاى پا به عرصه حيات نهاد، تا سال ١٨٩٤، افزون بر يكصد هزار نفر در صنايع نوين چين به كار اشتغال داشتند كه از اين بين تقريبا ٤٠ درصد در بيشتر از ١٠٠ مؤسسه با سرمايه‌گذارى خارجى و حدود ٢٥ درصد در مؤسسات خصوصى چين كار مى‌كردند. براساس برآوردها، در سال‌هاى دهه ١٩٢٠ حدود ٨/ ٣ ميليون كارگر صنعتى در چين وجود داشت كه فعاليتهاى كارى افزون بر نيمى از آنها براساس شرايط بازار بود. از بين اين ٢ ميليون و اندى كارگر، حدود ٢٠ درصد در مؤسساتى كار مى‌كردند كه با سرمايه خارجى اداره مى‌شد(Wang et al .٧٨٩١ ,٩) . در اواخر دهه ١٩٤٠، حدود ٨ تا ١٠ ميليون كارگر صنعتى جذب انواع گوناگونى از موسسات شده بودند(Yu ٩٨٩١ ,٠٢ Wang et al ,٧٨٩١ ,٥١٣) .

در كنار مؤسسات فعال خارجى و افزايش روزافزون شمار كارفرمايان خصوصى، يكى ديگر از تبعات اين شرايط جديد، رشد و توسعه اشتغال در مؤسسات و واحدهاى تحت مالكيت دولت‌[١] بود. هدف اصلى از گسترش مؤسسات بزرگ دولتى كه به وسيله برخى از مقامات اصلاح‌طلب‌[٢] «كينگ» در اواخر قرن نوزدهم آغاز شد، عمدتا تقويت توان و نيروى دفاع ملى چين بود. غول‌هايى معروف صنعتى امروز چين، مانند كارخانه‌هاى كشتى‌سازى شانگهاى و صنايع سنگين در شهرهايى مانند ووهان، فانجينگ و جونكينگ، توسط «كينگ» يا حكومت‌هاى جمهورى پس از آن، احداث و راه‌اندازى شد. برخى از اين صنايع بعدها حجم عظيمى از سرمايه‌گذارى‌هاى خصوصى را به خود جذب كردند(Gai ٨٨٩١ ,٢) . پس از جنگ جهانى دوم، اين نوع صنايع اهميت‌

[١] .Guanying (Guanshang ).

[٢] .Yangwupai