حکمتها و اندرزها ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٠ - خصوصیات حق از نظر علی علیه السلام
تنگتر و صعب العبورتر نیست و چقدر عبور از آن گردنهها دشوار است.
خصوصیت سومی که برای حق ذکر کرده این است که رعایت حق در جامعه بدون تعاون و همدرد بودن و همکاریهای اجتماعی میسر نیست. یک فرد هر اندازه کامل و منزّه باشد، هر اندازه سابقهاش در حق زیاد باشد، از کمک و همکاری دیگری بینیاز نیست. هیچ کس نمیتواند بگوید من اجلُّ شأناً هستم از اینکه دیگری بخواهد مرا در کار حق کمک کند، و هیچ کس هم هر اندازه در نظرها کوچک و حقیر باشد پایینتر از این نیست که کمک کار و مددکار دیگران باشد.
نباید چنین تصور کرد که فلان شخص کم شخصیتتر از این است که او را در همکاریهای اجتماعی در راه خیر به بازی بگیریم. نه هیچ کس در سطح عالیتر از همکاری در کار خیر قرار گرفته و نه کسی در سطح پایینتر از آن قرار گرفته. اینکه خداوند در قرآن کریم فرموده در نیکوکاری و در تقوا معاون و کمک کار یکدیگر بوده باشید، همه افراد را از عالی و دانی، عالم و جاهل، قوی و ضعیف، ارباب و نوکر، همه را با هم فرا گرفته است. اینکه هر کسی خودش را در سطحی بالاتر از همفکری و همکاری با دیگران بداند سبب میشود که افراد جامعه اتصال و پیوستگی خود را از دست بدهند، همان طوری که یک بنا و ساختمان مادامی برپاست که اتصال و ارتباط بین مصالحی که به کار رفته محفوظ باشد و الّا با انباشتن یک عده آجر و چوب و آهن و سیمان روی یکدیگر بدون آنکه جوش و اتصالی بین آنها باشد ساختمان به وجود نمیآید. رسول اکرم فرمود: مَثَل مؤمنین مَثَل ساختمان است که بعضی بعض دیگر را نگه میدارد، یعنی بین آنها اتصال و ارتباط برقرار است.
خصوصیت چهارمی که علی علیه السلام در مورد حق ذکر میفرماید این است که اهل حق هرگز از اینکه تذکری به آنها داده شود ناراحت نمیشوند و اگر کسی از عرضه داشتن حق بر او ناراحت میشود، از عمل