آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩١
خود را به سوی مریم فرستادیم، او «متمثّل» شد به صورت بشر؛ یعنی او جسم و بشر نبود، بلکه به این صورت خودش را مجسم کرد و به صورت بشری درآورد، نه اینکه ماهیت و جنسش بشر بود. در بعضی از آیات، «روح» با کلمه «امانت» توصیف شده است: نَزَلَ بِهِ الرّوحُ الاَْمینُ. عَلی قَلْبِک لِتَکونَ مِنَ الْمُنْذِرینَ[١] . روح الامین قرآن را بر قلب تو فرود آورده است.
در بعضی آیات میفرماید «روح القُدُس»: قُلْ نَزَّلَهُ روحُ الْقُدُسِ[٢] بگو روح القدس فرود آورد قرآن را. حافظ میگوید :
فیض روح القدس ار باز مدد فرماید دیگران هم بکنند آنچه مسیحا میکرد
اینجاست که به هر حال این سؤال به وجود آمده است که این روح که در قرآن زیاد تکرار شده است چیست؟
قدر مسلّم این است که چیزی که قرآن او را روح مینامد ـ خواه آن روحی که در هر بشری وجود دارد و خواه آن روحی که قرآن از او یاد میکند که در قیامت با فرشتگان به سوی خدا بالا میرود یا در قیامت با فرشتگان در صفّی ایستاده است یا در شب قدر با فرشتگان فرود میآیدـ یک موجودی است که از جنس طبیعت نیست.
بعد این سؤال پیش میآید: حالا که از جنس طبیعت نیست آیا از سنخ و جنس ملائکه است؟
بعضی مدعیاند که روح از جنس ملائکه است و همان جبرئیل است، و روح الامین و روح القدس یعنی جبرئیل. بعد، از اینها سؤال شده است که اگر مقصود از روح همان جبرئیل است، جبرئیل خودش یکی از ملائکه است، پس چرا میفرماید: «یوْمَ یقومُ
[١] . شعراء / ١٩٣ و ١٩٤.
[٢] . نحل / ١٠٢.