تفسيراحسن‌الحديث - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٤٦٠ - شرحها

شرحها

آیات گذشته در زمینه اصل وحی بود ولی این آیات که فصل دوّم سوره هستند در زمینه علت وحی می‌باشند که عبارت است از انذار و بیان اینکه پایان زندگی انسانها بهشت یا جهنم است، در همین رابطه فرموده: اگر خدا می‌خواست همه را اهل هدایت و توحید می‌کرد اما چنین نخواسته و سنت خدایی بر اختیار و تکلیف است.
در تعقیب مطلب آمده: سرپرست همه خداست باید از وحی او پیروی کرد و در اختلاف به داوری او روی آورد، آن گاه در تعلیل این سخن مقداری از دلائل توحید بازگو شده است.
٧- وَ کَذلِکَ أَوْحَیْنا إِلَیْکَ قُرْآناً عَرَبِیًّا لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُری وَ مَنْ حَوْلَها وَ تُنْذِرَ یَوْمَ الْجَمْعِ لا رَیْبَ فِیهِ.
لفظ «کذلک» اشاره است به وحیی که در آیات سابق گذشت مَنْ حَوْلَها شامل سایر قسمت جزیرة العرب و یا آبادیهای اطراف مکه است.
ناگفته نماند: بعضی از آیات شریفه برای مناسبتهای رسالت آن حضرت را در قالبهای کوچک ترسیم کرده است نظیر: وَ أَنْذِرْ عَشِیرَتَکَ الْأَقْرَبِینَ شعراء/ ٢١٤، لِتُنْذِرَ قَوْماً ما أُنْذِرَ آباؤُهُمْ فَهُمْ غافِلُونَ یس/ ٦ و نظیر لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُری وَ مَنْ حَوْلَها.
اما آیاتی که در زمینه رسالت عامه آن حضرتند از لحاظ زمان و مکان، پنج آیه می‌باشد که در ذیل وَ أُوحِیَ إِلَیَّ هذَا الْقُرْآنُ لِأُنْذِرَکُمْ بِهِ وَ مَنْ بَلَغَ انعام/ ١٩ و نیز ذیل آیه الْیَوْمَ أَکْمَلْتُ لَکُمْ دِینَکُمْ ... مائده/ ٣ شرح داده شد.
به نظر بعضی وَ مَنْ حَوْلَها شامل همه روی زمین می‌شود ولی این از سیاق آیه بعید است، جمله وَ تُنْذِرَ یَوْمَ الْجَمْعِ ذکر الخاص بعد از عام و بیان مصداق