پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٦٠ - راه اول- اعجاز، نخستين دليل نبوت
تفسير و جمعبندى
راه اول- اعجاز، نخستين دليل نبوت
همانگونه كه قبلًا نيز اشاره شد واژه «معجزه» به آن معنا كه امروز به كار مىرود هرگز در قرآن مجيد نيامده است، و به جاى آن واژههاى ديگرى همچون «آيه» و «بينه» و «برهان» آمده است، هرچند اين سه واژه در معانى ديگرى نيز در قرآن مجيد به كار رفته است، ولى يكى از معانى آنها معجزه است.
آياتى كه در بالا انتخاب شد از روشنترين آياتى است كه با استفاده از اين سه واژه درباره معجزه سخن مىگويد، به اضافه بعضى آيات ديگر كه هيچيك از اين سه واژه در آن نيست، ولى مفهوم ناتوانى انسانها را از مقابله به مثل در برابر بعضى از خوارق عادات انبيا روشن مىسازد، و در مجموع نشان مىدهد كه هم پيامبران از «اعجاز» به عنوان سند حقانيت خود استفاده مىكردند، و هم مردم از آنها تقاضاى «معجزه» داشتند.
در نخستين آيه مىفرمايد: «فرعون به موسى گفت: اگر «آيت» و نشانهاى آوردهاى ارائه بده اگر از راستگويان هستى- ناگهان موسى عصاى خود را افكند و مار عظيم آشكارى شد- و دست خود را از گريبان بيرون آورد سفيد و درخشان براى بينندگان بود»
قَالَ انْ كُنْتَ جِئْتَ بِايَةٍ فَاْتِ بِهَا انْ كُنْتَ مِنَ الصَّادِقِينَ* فَالْقى عَصَاهُ فَاذَا هِىَ ثُعْبَانٌ مُبينٌ* وَ نَزَعَ يَدَهُ فَاذَا هِىَ بَيْضَاءُ لِلنَّاظِريِنَ.
در اينجا مىبينيم فرعون به عنوان يك امر مسلم به خود حق مىدهد كه مطالبه «آيه» يعنى «معجزه» كند، و موسى نيز اين پيشنهاد را بدون چون و چرا مىپذيرد، و دو نمونه از معجزات خود را ارائه مىدهد.
بنابراين آيات فوق امور خارق عادت را (با شرايطى) به عنوان وسيلهاى براى شناخت پيامبران معرفى مىكند.
آين آيات هرگز نمىگويد كه در نظر فرعون چنين مجسم مىشد، بلكه خبر از يك واقعيت عينى مىدهد، و آن تبديل عصا به مار عظيم، و سفيد و درخشنده شدن دست