پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٢٧ - انبيا و علم غيب
خبر مىشوند، اين چگونه با نفى مطلق آگاهى توده مردم از اسرار غيب كه در آيه فوق است سازگار مىباشد؟
پاسخ
از آنجا كه اين اطلاعات نسبت به آگاهى پيامبران، محدود و ناچيز است، در آيه به حساب نيامده، و به تعبير ديگر منظور نفى آگاهىهاى وسيع نسبت به اسرار غيب است و اين معنا درباره غير انبيا صادق است.
اين احتمال نيز وجود دارد كه دو آيه فوق مفهوم گستردهاى دارد كه هم انبيا را شامل مىشود و هم فرشتگان را و ارباب كشف و شهود كه از طرق مجاهدات نفسانى و رياضات مشروع و هدايتهاى معصومين به جايى رسيدهاند زيرا آنها آگاهىهاى خود را از طريق ارتباط با پيامبران و امامان و يا فرشتگان پيدا مىكنند، بنابر اين خداوند علم غيب را تنها در اختيار رسولانش قرار مىدهد، و ديگران از رسولان پروردگار استفاده مىكنند، همانگونه كه مثلًا «مريم» يا همسر ابراهيم «ساره» از طريق فرشتگان الهى به بعضى اسرار غيب در مورد تولد حضرت عيسى يا تولّد حضرت اسحاق و يعقوب آشنا شدند.
اين احتمال نيز وجود دارد كه علوم عينى بر سه گونه است: بخشى از آن مخصوص ذات پاك خداست و هيچكس جز او از آن آگاه نيست، حتى پيامبران مرسل و فرشتگان مقرّب (مانند علم به زمان قيام قيامت و امثال آن).
دوّم علوم غيب خاصّى است كه خداوند در اختيار معصومين (پيامبران و امامان و ملائكه مقرّبين) قرار مىدهد، و قسم سوّم، علومى است كه در اختيار گروهى از پاكان و نيكان كه به مقام شهود مىرسند، و حجابها از برابر چشم دل آنها كنار مىرود، قرار مىگيرد (مانند آنچه درباره جمعى از صحابه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم و صحابه ائمه هدى عليهم السلام همچون سلمان و ابوذر و ميثم تمّار و رشيد هجرى و امثال آنها نقل شده است، و يا در عصر ما درباره جمعى از علماى ماضين يا معاصرين نقل مىشود).