اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٦٩٨ - نگرشی بر صنعت نفت و گاز شوروی
١٠ شوروی در نظر دارد کل افزایش تولید خود را از طریق غرب سیبری تأمین نماید، یعنی تولید را از
٦/٢ میلیون بشکه در روز در سال ١٩٧٥ به ٦ تا ٢/٦ میلیون بشکه در روز در سال ١٩٨٠ برساند و حدود
نیمی از تولید کلی خود را از آن منطقه استخراج نماید.
این میزان خیلی بالاتر از میزان ٦/٤ تا ٢/٥ میلیون بشکه ای است که قبلاً برای سال ١٩٨٠ در نظر
گرفته شده بود. اطلاعات موجود شوروی در زمینه حوزه های غرب سیبری حکایت از آن دارد که تولید
نفت در آنجا با برداشت ٧/٥ میلیون بشکه در روز به اوج تولیدی خود خواهد رسید. البتّه بعضی از آنها در
حال حاضر به اوج تولیدی خود رسیده است و دیگر حوزه ها نیز قبل یا بعد از ١٩٨٠ به نقطه اوج خواهند
رسید و با وجود اینکه حوزه های جدیدتری در غرب سیبری کشف شده اند، ولی هیچ یک از آنها به عظمت
حوزه نفتی ساموتلور که حدود ٢/٢ تا ٤/٢ میلیون بشکه در روز ظرفیت تولیدی دارد، نیستند. در اواخر
١٩٧٥، مقامات صنعتی اظهار داشتند که غرب سیبری در سال ١٩٨٠ فقط استعداد تولیدی ٦/٤ تا ٢/٥
میلیون بشکه در روز را داراست ولی منطقی ترین میزان استعداد این منطقه، حد وسط این دو رقم یاد شده
است.
١١ میزان تولید در غرب سیبری ممکن است به این دلیل بالا در نظر گرفته شده باشد که طراحان
شوروی متوجه شده اند که تعدادی از حوزه های مهم نفتی اورالز ولگا در حال تخلیه سریع است و
نمی توان در آینده نیز به میزان کنونی از این حوزه مولد عظیم بهره برداری نمود. و.د. شاشین وزیر صنعت
نفت شوروی با بیان این موضوع که تولید جدید در هر یک از ٥ سال آتی باید به میزان ٢ میلیون بشکه در
روز انجام شود و دو سوم این مقدار برای جبران بهبودهای پیش بینی نشده است، این مسئله را دریافته
است.
١٢ برنامه شوروی همچنین خواستار بهبود بیشتر در زمینه بهره برداری، توسعه، تکنولوژی و
تجهیزات مربوط به حمل و نقل است. در گذشته این برنامه ها با موفقیت چندانی همراه نبوده و آینده آن هم
چندان امیدوارکننده نیست.
١٣ نقصان موجود در میزان کشفیات ذخایر نفتی جدید در آمار حفاریهای شوروی منعکس گردیده
است (به جدول ٤ ضمیمه ت نگاه کنید) و حاکی از آن است که در روند حفاریهای اکتشافی در اواخر
سالهای ١٩٦٠ تغییر به وجود آمده است. در سالهای ٧٤ ١٩٧٠ کل حفاریهایی که انجام گرفت در جهت
توسعه حوزه های قبلی و به منظور بالا بردن تولید بود. لیکن در دهه قبل حفاریهای اکتشافی، نیمی از کل
حفاریها را تشکیل داد. در اوایل ١٩٧٢ شاشین اظهار داشت که بعد از سال ١٩٧٥ تنها به یک وسیله
می توان صنعت نفت را گسترش بخشید و آن هم در صورتی است که بتوان حوزه های نفتی جدید بزرگتر از
حوزه های غرب سیبری را کشف نمود. مقامات شوروی معتقدند که همزمان با افزایش نیاز به سوخت
مایع، جریان نفت تویمان در پنج یا شش سال آینده کاهش خواهد یافت. به همین دلیل طرحهایی در دست
اجراست تا از طریق آنها به اکتشافات وسیع در سیبری شرقی در سالهای ٨٠١٩٧٦ بتوان دست زد.
١٤ با در نظر گرفتن آب و هوا، مشکلات لجستیکی بیشتر از غرب سیبری، اوضاع زمین شناسی
بسیار پیچیده و فقدان تجهیزات ژئوفیزیک لازم، نمی توان انتظار داشت که شرق سیبری بتواند کمک مهمی
در عرضه نفت ملی تا قبل از اواسط سالهای ١٩٨٠ بنماید.
جستجو برای بهره برداری از منابع نفتی سواحل سیبری نیز تنها با توسل به تجهیزات و تکنولوژی