اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٤١٧ - پاکستان و ضیاءالحق در پایان حکومت دو ساله
١٩ پایگاه قدرت ضیاءالحق فراتر از قلمرو نظامی نسبت به آنچه قبلاً تقریبا هر کس را که تمایلات
ضد بوتو داشت در برمی گرفت، کاهش یافته است و به همان سرعتی که سیاستمداران و مردم عادی آماده
می شوند تا حکومت نظامی را در رابطه با مشکلات پاکستان مقصر اعلام کنند این پایگاه قدرت نیز کاهش
می یابد. سروصدای جاری درباره بودجه (تلگراف جداگانه) یکی از موارد محسوس است. اگر ضیاء هم
اکنون اعلام می کرد که انتخابات عمومی به تعویق می افتد پشتیبانی از او در میان مردم به اندازه قابل
ملاحظه ای کاهش می یافت. یک موج عمومی دامنه دار علیه ضیاءالحق پیرامون این مسئله اگر همراه با
خشونت باشد ممکن است به صورت عاملی درآید که سران نظامی پاکستان را وادار کند تا جانشینی برای
ضیاء از میان خودشان انتخاب کنند. ما اکنون تصور می کنیم که تقریبا هر جانشین دیگری از قبیل اقبال یا
چیشتی یا جیلانی یا عباسی یا حتی رحیم الدین به نحو چشمگیری از یک سیاست مشابه پیروزی خواهند
کرد و تمایل آن را خواهند داشت تا قدرت را به یک حکومت غیرنظامی به محض اینکه امکان آن پیش آید
واگذار کنند. این هم بار دیگر یک نوع خرد متعارفی است ولی خردی است که از شالوده کمی برای حدس
در مورد راههای چاره دیگر برخوردار است.
٢٠ جناح مخالف: اکثر احزاب سیاسی موجود را با تشدید تب انتخاباتی می توان در جناح مخالف
طبقه بندی کرد. البته حزب خلق پاکستان مهمترین مخالف ضد حکومت نظامی، ضد ارتش و ضد ضیاء به
حساب می آید. پیروزی حزب خلق پاکستان در انتخابات احتمالاً سبب فرار ضیاء و خانواده اش از کشور
خواهد شد. احزاب دیگر و حتی آنهایی که علنا با ضیاء متحد شده اند و یا از تلاشهای ضیاء حمایت
کرده اند نیز سعی دارند بین خود و حکومت نظامی فاصله ایجاد کنند.
حتی جماعت اسلامی نیز که خواستار به دور انداخته شدن بودجه بوده است، شدیدا به انتقاد از ژنرال
نپرداخته است.
٢١ ضیاء به مذاکرات بی پایان خود با رهبران ادامه می دهد و گهگاه شایع می گردد که طرح جدیدی
پدید آمده است تا مثلاً شخصی مانند ولی خان (و یا دیگری) به سمت نخست وزیری حکومت
مؤتلفه منتخب و یا کمک حکومت نظامی درآید و احتمالاً ضیاء به عنوان رئیس جمهور منتخب بر سر
قدرت بماند تا به هدف خود در مستقیما مرتبط ساختن ارتش با رئیس جمهور در قانون اساسی آتی دست
یابد. ولی گذشته از حزب خلق پاکستان بقیه احزاب از کارآیی لازم برخوردار نیستند، چون رهبران آنها یا
به صورت بازیچه درآمده، یا از مردم دور شده و یا به هر دو صورت می باشند. لیکن در زمان حاضر تنها
اتحاد ملی پاکستان که در سرتاسر طیف سیاسی دارای قدرت است، می تواند خطری علیه ضیاء به حساب
آید، ولی تا زمانی که در انظار عموم متعهد به برگزاری انتخابات عمومی نشان داده شود، این گونه اقدامات
از طرف این حزب حتی علیه بودجه نیز صورت نخواهد گرفت. احزاب چپگرا نیز تجزیه شده و فاقد
کارآیی در امور خویش هستند، ولی امکان دارد به عنوان «نیروهای مترقی» با حزب خلق پاکستان ائتلاف
نمایند.
٢٢ آینده: آینده پاکستان در این برهه از زمان چندان درخشان به نظر نمی آید و گویا زمانه بر ضد
حکومت نظامی پاکستان کار می کند. البته زمانه تقریبا علیه هر حکومتی در اسلام آباد کار می کند و بیشتر
علیه حکومتی که چشم انداز کوتاه مدت را در نظر گرفته و فاقد مشروعیت است می باشد. زمانه همچنین
ممکن است در صورتی که ائتلاف منافعی که ضیاءالحق را سرپا نگه داشته است فرو بپاشد، علیه ضیاء نیز