پندهاي الاهي - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٣٨ - تأثير خوف و خشيت از خدا بر قلب انسان

أَحْىِ قَلْبَكَ بالْمَوعِظَةِ وَ أَمِتْهُ بِالزَّهَادَةِ؛[١] دلت را به موعظه و اندرز زنده بدار و به پارسايى بميران.

   حضرت در اين روايت مى‌فرمايند دلت را با موعظه زنده بدار. شكى نيست كه موعظه، مشتمل بر انذار است كه پيامد آن خوف و خشيت الاهى است. حضرت پس از اين توصيه مى‌فرمايند دل را به پارسايى بميران؛ چنان‌كه خداوند نيز در حديث مورد بحث فرمود: دلت را با خشيت بميران. چطور مى‌توان بين دو ويژگى ميراندن و زنده داشتن جمع كرد؟

   يا خداوند درباره فلسفه نزول قرآن مى‌فرمايد:

لِيُنْذِرَ مَنْ كانَ حَيًّا وَيَحِقَّ الْقَوْلُ عَلَى الْكافِرِينَ؛[٢] تا هركه را [دلى] زنده است بيم دهد و گفتار [خدا] درباره كافران محقق گردد.

   در اين آيه، كسى داراى حيات قلب و زنده‌دل معرفى شده كه به انذارها و پندهاى الاهى گوش مى‌دهد و دلش را با نور هدايت الاهى روشن مى‌گرداند. از اين آيه به دست مى‌آيد كه حيات قلب، مطلوب است و خداوند بندگان مؤمن و مطيع خود را برخوردار از آن معرفى مى‌كند. نيز در آيه ديگرى، خداوند عبرت گيرنده از عقوبت بدكاران را برخوردار از قلب معرفى مى‌كند و مى‌فرمايد:

إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى لِمَنْ كانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَهُوَ