نظام اخلاقى اسلام - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٢
دارد، در قرآن مجيد[١] آن را مقدم بر «تعليم» ذكر مى كند و از اين طريق مى خواهد به مسئولان اجتماع اعلام كند كه موضوع «پرورش» مهم تر از موضوع «آموزش» است و بايد شعار مسئولان جامعه، در رهبرى اجتماعى و تأمين سعادت آن ، پرورش و آموزش باشد; زيرا تا زمانى كه پرورش سالم و مطلوب نباشد، آموزش به نتيجه قابل توجهى نخواهد رسيد.
امتيازات اخلاق اسلامى
پيش از بعثت پيامبر اسلام(صلى الله عليه وآله وسلم)، «اخلاق يونانى» مدت ها بر جامعه هاى متمدن علمى آن روزگار حكومت مى كرد. پس از نقل و ترجمه كتب علمى و اخلاقى يونان، اصول اين اخلاق به طور دربست و دست نخورده وارد محافل علمى مسلمانان گرديد و گروهى از دانشمندان اسلام به بسط و تكميل آن پرداختند و رسايل و كتاب هايى را درباره آن نوشتند.
بهترين كتابى كه نمايشگر ارزش واقعى مكتب اخلاقى يونان است، همان كتاب «تهذيب الاخلاق وتطهير الاعراق» ابوعلى احمد بن محمد بن مسكويه(متوفاى سال ٤٣١هـ) است. در ارزش و اهميت اين كتاب، كافى است كه مرحوم محقّق طوسى اشعارى در توصيف آن سروده و نخستين بيت آن اين است.
بنفسى كتاباً حاز كلّ فضيلة *** وصار لتكميل البرية ضامنا[٢]
پس از اين كتاب، مبين ارزش واقعى اخلاق يونانى، همان كتاب «اخلاق
[١] چنان كه مى فرمايد: (وَيُزَكّيهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتابَ وَالْحِكْمَة); «آنها را از ناپاكى ها و آلودگيها پاك مى گرداند(تربيت) و كتاب آسمانى و حكمت به آنها مى آموزد(تعليم).» «جمعه(٦٢) آيه ٢».
[٢] تأسيس الشيعة الكرام لعلوم الإسلام، ص ٤١١.