دريا در قرآن، حديث و فقه اسلامي

دريا در قرآن، حديث و فقه اسلامي - عبداللهی، مهدی - الصفحة ٢٣

و به تحقيق، ما فرزندان آدم را گرامى داشتيم و آنها را در خشكى و دريا (بر مركبهاى راهوار) حمل كرديم، و از چيزهاى پاكيزه روزى‌شان داديم و آنها را بر بسيارى از مخلوقات خويش برترى كامل داديم.
أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ سَخَّرَ لَكُم مَّا فِي الْأَرْضِ وَالْفُلْكَ تَجْرِي فِي الْبَحْرِ بِأَمْرِهِ (حج: ٦٥)
آيا نديدى! خدا هر آنچه را كه در زمين است مسخّر شما گردانيد؟ و كشتى را كه در دريا، به فرمان او سير مى‌كند؟
وَالَّذِي خَلَقَ الْأَزْوَاجَ كُلَّهَا وَجَعَلَ لَكُم مِّنَ الْفُلْكِ وَالْأَنْعَامِ مَا تَرْكَبُونَ (زخرف: ١٢)
و او خدايى است كه همه جفتها (اصناف) را آفريد و قرار داد براى شما از كشتى و چهار پايان آنچه را سوار مى‌شويد.
وظيفه انسان، در مقابل اين نعمت بزرگ‌ نعمت بسيار بزرگ دريا و روان شدن كشتى بر روى آن- به اذن خدا- كه به نفع مردم است، مانند هر نعمت ديگرى، انسان را موظف مى‌كند كه در مقابل آن، سپاسگزار بوده و خدا را ياد كند، و بداند كه اين نعمتها، همه از جانب اوست. و اگر لطف و عنايت پروردگار نبود، بشر، خود نمى‌توانست درياى خروشان و موّاج را مسخّر خويش گردانيده و در ميان طوفانها، كشتى براند.
چه زيباست آيات هشدار دهنده قرآن، كه منافع مخلوقات را براى انسان برشمرده و وظيفه دعا و شكرگزارى را يادآورى مى‌كند تا انسان از نعمتهاى خدا، به طور صحيح و مطابق دستور او، در راه سعادت خود و جامعه بهره‌بردارى كند. آيات شريفه ذيل نمونه‌اى از آنهاست:
وَالَّذِي خَلَقَ الْأَزْوَاجَ كُلَّهَا وَجَعَلَ لَكُم مِّنَ الْفُلْكِ وَالْأَنْعَامِ مَا تَرْكَبُونَ لِتَسْتَوُوا عَلَى‌ ظُهُورِهِ ثُمَّ تَذْكُرُوا نِعْمَةَ رَبِّكُمْ إِذَا اسْتَوَيْتُمْ عَلَيْهِ وَتَقُولُوا سُبْحَانَ الَّذِي سَخَّرَ لَنَا هَذا وَمَا كُنَّا لَهُ مُقْرِنِينَ. (زخرف: ١٢- ١٣)
و او خدايى است كه همه موجودات عالم را جفت آفريد و براى سوار شدن شما، كشتى و حيوانات را قرار داد تا با تسلّط كامل، بر پشت آنها مستقر شويد و آنگاه نعمت پروردگارتان را ياد كنيد و بگوييد منزّه است خدايى كه (كشتيها و حيوانات قوى) را براى ما رام كرد وگرنه ما طاقت (رام كردن) آنها را نداشتيم.