آشنایی با قرآن ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٤٨
اِذا جاءَ نَصْرُ اللهِ وَ الْفَتْحُ[١] .
امّ سلمه میگوید پیغمبر اکرم اواخر[٢] این جور بود که نه میایستاد و نه مینشست، و نه میرفت و نه میآمد مگر آنکه این جمله را تکرار میکرد: سُبْحانَ اللهِ وَ بِحَمْدِهِ، اَسْتَغْفِرُ اللهَ وَ اَتوبُ اِلَیهِ. ما از پیغمبر سؤال کردیم که شما چرا این ذکر را اینقدر زیاد میفرمایید؟ فرمود: اُمِرْتُ بِها این جور به من دستور دادهاند. بعد سوره «اِذا جاءَ نَصْرُ اللهِ» را خواندند؛ یعنی دستور هم همین است، این سوره دستور این کار است. همیشه جزء عادات و عبادات پیغمبر اکرم استغفارِ زیاد بود. قبل از این که این سوره نازل شود نیز پیغمبر اکرم در هیچ مجلسی نمینشست مگر اینکه بیست و پنج بار استغفار میکرد؛ ولو حضرت در مجلسی نشسته بود که موعظه میکرد. وظیفه خودش میدانست که در هر مجلسی بیست و پنج بار استغفار کند. بعد از نزول سوره «اِذا جاءَ نَصْرُ اللهِ» این کار مضاعف شد؛ به قول امّ سلمه در هر تغییر حالتی[٣] پیغمبر اکرم استغفار میکرد.
استغفار پاکان
استغفار برای پاکان و نیکان علامت شدت حساسیت روح است. استغفار واقعی حکم این را دارد که انسان یک آینه صاف پاکی داشته باشد و مرتب روی این آینه را با یک دستمال صاف نازکی پاک کند؛ یک گرد
[١] . بحار الانوار ج ٢١ / ص ١٠٠.
[٢] . او هم نمیگوید چه وقتهایی. اگر میگفت، معلوم میشد كه این سوره كی نازل شده.
[٣] . اینكه میگوید نمیایستاد و نمینشست، و نمیرفت و نمیآمد مگر این كه استغفار میكرد، یعنی در هر تغییرحالتی. اگر نشسته بود و میایستاد، استغفار میكرد؛ ایستاده بود و مینشست، استغفار میكرد. اگر میرفتاستغفار میكرد، برمیگشت استغفار میكرد.