پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٧٧ - شرح و تفسير وصاياى مهم امام عليه السلام در بستر شهادت

و آنها را اين‌گونه مى‌ستايد:

«أَوِّهِ عَلَى إِخْوَانِيَ الَّذِينَ تَلَوُا الْقُرْآنَ فَأَحْكَمُوهُ وَتَدَبَّرُوا الْفَرْضَ فَأَقَامُوهُ أَحْيَوُا السُّنَّةَ وَأَمَاتُوا الْبِدْعَةَ دُعُوا لِلْجِهَادِ فَأَجَابُوا وَوَثِقُوا بِالْقَائِدِ فَاتَّبَعُوهُ؛

آه كجا رفتند برادران من آنها كه قرآن را تلاوت مى‌كردند و استوار مى‌ساختند. در فرايض قرآن تدبّر مى‌كردند و آن رابرپا مى‌كردند. سنّت را زنده نگه مى‌داشتند و بدعت را مى‌ميراندند. هنگامى كه به سوى جهاد دعوت مى‌شدند اجابت مى‌كردند و به رهبر خويش اطمينان داشتند و از او پيروى مى‌كردند». [١]

آن‌گاه امام عليه السلام در چهارمين توصيه خود به سراغ نماز مى‌رود و براى اهمّيّت آن چنين توصيه مى‌كند: «خدا را خدا را، كه نماز را برپا داريد، چرا كه ستون دين شماست»؛

(وَاللَّهَ اللَّهَ فِي الصَّلَاةِ فَإِنَّهَا عَمُودُ دِينِكُمْ).

تعبير «ستون دين» به‌طور گسترده در روايات معصومان عليهم السلام آمده است از جمله پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله مى‌فرمايد:

«إِنَّ عَمُودَ الدِّينِ الصَّلَاةُ وَهِيَ أَوَّلُ مَا يُنْظَرُ فِيهِ مِنْ عَمَلِ ابْنِ آدَمَ فَإِنْ صَحَّتْ نُظِرَ فِي عَمَلِهِ وَإِنْ لَمْ تَصِحَّ لَمْ يُنْظَرْ فِي بَقِيَّةِ عَمَلِهِ؛

نماز ستون دين است و آن نخستين چيزى از اعمال انسان است كه (در قيامت) به آن نظر مى‌شود. اگر نماز صحيح بود به ساير اعمال (خوب او) رسيدگى مى‌شود و اگر صحيح نبود به ساير اعمال او توجّه نخواهد شد». [٢]

امام باقر عليه السلام اين سخن را به صورت گسترده‌ترى بيان فرمود:

«الصَّلَاةُ عَمُودُ الدِّينِ مَثَلُهَا كَمَثَلِ عَمُودِ الْفُسْطَاطِ إِذَا ثَبَتَ الْعَمُودُ ثَبَتَتِ الْأَوْتَادُ وَالْأَطْنَابُ وَإِذَا مَالَ الْعَمُودُ وَانْكَسَرَ لَمْ يَثْبُتْ وَتِدٌ وَلَا طُنُبٌ؛

نماز ستون دين است مانند ستون خيمه؛ هنگامى كه ستون خيمه ثابت و برقرار باشد طناب‌ها و ميخ‌ها كارآيى دارند و اگر ستون خيمه كج شود يا بشكند از ميخ‌ها و طناب‌ها كارى ساخته نيست». [٣]

[١]. نهج‌البلاغه، خطبه ١٨٢.

[٢]. تهذيب، ج ٢، ص ٢٣٧، ح ٥.

[٣]. بحارالانوار، ج ٧٩، ص ٢١٨، ح ٣٦.