دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١٣٥

درآمد

واژه شناسى «بِرّ» و «بَرّ»

واژه «بِرّ» ، در اصل مصدر و اسم مصدر [١] از ريشه «برر» به معناى خير و نيكى است ، چنان كه ابن منظور ، از يكى از واژه شناسان روايت كرده كه مى گويد : اِختَلَفَ العُلَماءُ في تَفسيرِ «البِرِّ» ، فَقالَ بَعضُهُم : البِرُّ : الصَّلاحُ ؛ وقالَ بَعضُهُم : البِرُّ : الخَيرُ . قالَ : ولا أعلَمُ تَفسيرا أجمَعَ مِنهُ ، لِأَنَّهُ يُحيطُ بِجَميعِ ما قالوا . [٢] علما در تفسير بِرّ ، اختلاف نظر دارند . برخى گفته اند كه بِرّ ، به معناى صلاح است و ديگرى ، آن را خير معنا كرده و گفته كه : من ، تفسيرى جامع تر از خير براى آن نمى شناسم ؛ چرا كه شامل همه آنچه كه گفته اند ، مى شود . همچنين زمخشرى مى گويد : البِرُّ : اِسمٌ لِلخَيرِ ولِكُلِّ فِعلٍ مَرضِيٍّ . [٣] بِرّ ، نامى است براى خير و هر كار پسنديده . به عقيده برخى از لغت شناسان ، هر چند جامع ترين معناى «برّ» ، «خير» است ؛ ليكن اين دو واژه مترادف نيستند ؛ زيرا «برّ» ، خيرى است كه با قصد و توجّه